Χαρίτσης: «Απροστάτευτος ο Ταΰγετος – Στα 13 εκατ. ευρώ το χρηματοδοτικό κενό για τα αναγκαία έργα»

Την άμεση εξασφάλιση των αναγκαίων πόρων για την αποκατάσταση των καταστροφών και την αντιπλημμυρική θωράκιση των ορεινών κοινοτήτων του Ταΰγετου ζητά ο βουλευτής Μεσσηνίας Αλέξης Χαρίτσης, με κοινοβουλευτική ερώτηση προς τους αρμόδιους υπουργούς.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, οι συνολικές ανάγκες για ουσιαστικές παρεμβάσεις στην περιοχή ξεπερνούν τα 15 εκατ. ευρώ, ενώ μέχρι σήμερα έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση μόλις 2 εκατ. ευρώ. Το χρηματοδοτικό κενό προσεγγίζει, επομένως, τα 13 εκατ. ευρώ.

Η ερώτηση απευθύνεται στους υπουργούς Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, καθώς και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

Οι κοινότητες της Αλαγονίας και η ευρύτερη ορεινή περιοχή του Δήμου Καλαμάτας εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στις βασικές υποδομές τους, μετά τις εκτεταμένες ζημιές που προκάλεσαν οι έντονες βροχοπτώσεις και τα ακραία καιρικά φαινόμενα του περασμένου χειμώνα.

Κατολισθήσεις, καθιζήσεις και προβλήματα στο οδικό δίκτυο

Οι συνεχείς βροχοπτώσεις του περασμένου Φεβρουαρίου προκάλεσαν κατολισθήσεις, καθιζήσεις οδοστρωμάτων και σοβαρές ζημιές σε δρόμους και άλλες υποδομές των χωριών του Ταΰγετου.

Ιδιαίτερα προβλήματα καταγράφηκαν στον δρόμο που συνδέει τη Νέδουσα με το Μαρδάκι και την Αλαγονία, στον δρόμο Αγροκηπίου–Αλαγονίας και στον άξονα Καρβελίου–Λαδά–Εθνικής Οδού Σπάρτης.

Η κατάσταση οδήγησε, στις 17 Φεβρουαρίου, στην προληπτική εκκένωση των οικισμών Άνω Μεριάς και Μαχαλά, λόγω του κινδύνου από τις κατολισθήσεις και τις καθιζήσεις. Όπως επισημαίνεται στην ερώτηση, ο Μαχαλάς είχε εκκενωθεί και τον Ιανουάριο του 2021, εξαιτίας αντίστοιχων προβλημάτων.

«Δεν μπορεί οι κάτοικοι του Ταΰγετου να ζουν κάθε χειμώνα με τον φόβο ότι μια έντονη βροχόπτωση θα κλείσει τους δρόμους, θα προκαλέσει νέες κατολισθήσεις ή θα καταστήσει απροσπέλαστα τα χωριά τους», αναφέρει ο Αλέξης Χαρίτσης, υποστηρίζοντας ότι η μέχρι σήμερα κρατική παρέμβαση περιορίζεται σε αποσπασματικές και ανεπαρκείς χρηματοδοτήσεις.

Αίτημα για ολοκληρωμένο και πολυετές πρόγραμμα

Ο βουλευτής Μεσσηνίας υπογραμμίζει ότι το ζήτημα δεν είναι απλώς δημοσιονομικό, καθώς αφορά άμεσα την ασφάλεια των κατοίκων, την πρόσβαση στα χωριά, τη λειτουργία των βασικών υποδομών και την οικονομική και κοινωνική ζωή των ορεινών κοινοτήτων.

Ζητά την εκπόνηση ενός ολοκληρωμένου και πολυετούς προγράμματος, το οποίο θα περιλαμβάνει:

• Την οριστική αποκατάσταση των ζημιών.
• Τη σταθεροποίηση των πρανών.
• Την αντιμετώπιση των καθιζήσεων.
• Την αποκατάσταση και αναβάθμιση του οδικού δικτύου.
• Την κατασκευή αντιπλημμυρικών και αντιδιαβρωτικών έργων.
• Την υλοποίηση παρεμβάσεων πολιτικής προστασίας.

Παράλληλα, τονίζει την ανάγκη να υπάρξει άμεση προετοιμασία ενόψει της επόμενης χειμερινής περιόδου.

«Οι ορεινές κοινότητες του Ταΰγετου δεν μπορούν να παραμένουν κάθε χρόνο όμηροι των καιρικών φαινομένων και των καθυστερήσεων στην αποκατάσταση των υποδομών», σημειώνει χαρακτηριστικά.

Τα πέντε ερωτήματα προς την κυβέρνηση

Με την κοινοβουλευτική του παρέμβαση, ο Αλέξης Χαρίτσης ζητά από τους αρμόδιους υπουργούς συγκεκριμένες απαντήσεις για:

1. Τον τρόπο και τη χρηματοδοτική πηγή από την οποία θα καλυφθεί το κενό των περίπου 13 εκατ. ευρώ.
2. Τα έργα αποκατάστασης που έχουν ολοκληρωθεί και όσα παραμένουν σε εκκρεμότητα.
3. Το εάν έχει ολοκληρωθεί η τεχνική καταγραφή των κατολισθήσεων, των καθιζήσεων και των επικίνδυνων σημείων.
4. Το χρονοδιάγραμμα για την οριστική αποκατάσταση των ζημιών από τις βροχοπτώσεις του Φεβρουαρίου 2026.
5. Το εάν η κυβέρνηση προτίθεται να εκπονήσει και να χρηματοδοτήσει ειδικό, πολυετές πρόγραμμα αντιπλημμυρικής θωράκισης του Ταΰγετου.

Όπως επισημαίνεται στην ερώτηση, απαιτούνται σταθερή χρηματοδότηση, σαφές χρονοδιάγραμμα και ολοκληρωμένο σχέδιο πρόληψης, ώστε οι κάτοικοι των ορεινών κοινοτήτων να μην αντιμετωπίζουν κάθε χρόνο τα ίδια προβλήματα και τους ίδιους κινδύνους.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της κοινοβουλευτικής ερώτησης του βουλευτή Μεσσηνίας Αλέξη Χαρίτση.

Αθήνα, 31 Αυγούστου 2026

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών

Προς τον Υπουργό Εσωτερικών

Προς τον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας

ΘΕΜΑ: «Ταΰγετος: 15 εκατ. ευρώ οι ανάγκες, μόλις 2 εκατ. ευρώ η εξασφαλισμένη χρηματοδότηση από την κυβέρνηση. Παραμένουν χωρίς οριστική αποκατάσταση οι πληγές από τις καταστροφές».

Ο ορεινός όγκος του Ταϋγέτου, οι κοινότητες της Αλαγονίας και της ευρύτερης περιοχής του Δήμου Καλαμάτας βρίσκονται αντιμέτωποι με μια διαρκώς επιδεινούμενη κατάσταση στις βασικές υποδομές τους. Οι καταστροφές που προκάλεσαν οι έντονες βροχοπτώσεις και τα ακραία καιρικά φαινόμενα του περασμένου χειμώνα ανέδειξαν με τον πιο δραματικό τρόπο την ευαλωτότητα της περιοχής, αλλά ταυτόχρονα αποκάλυψαν και ένα διαχρονικό πρόβλημα που αφορά την απουσία επαρκούς και ολοκληρωμένου σχεδιασμού για την αποκατάσταση και τη θωράκιση των υποδομών του Ταϋγέτου.

Τον περασμένο Φεβρουάριο, οι συνεχείς και έντονες βροχοπτώσεις προκάλεσαν εκτεταμένες κατολισθήσεις, καθιζήσεις οδοστρωμάτων και σοβαρές ζημιές στο οδικό δίκτυο και σε υποδομές των χωριών του Ταϋγέτου. Ο δρόμος που συνδέει τη Νέδουσα με το Μαρδάκι και την Αλαγονία παρέμεινε κλειστός λόγω καθιζήσεων και ολισθήσεων πρανών σε πολλαπλά σημεία, ενώ αντίστοιχα προβλήματα καταγράφηκαν στον δρόμο Αγροκηπίου–Αλαγονίας και στον άξονα Καρβελίου–Λαδά–Εθνικής Οδού Σπάρτης. Η κατάσταση ήταν τόσο σοβαρή ώστε στις 17 Φεβρουαρίου χρειάστηκε η προληπτική εκκένωση των οικισμών Άνω Μεριάς και Μαχαλά, λόγω των συνθηκών κινδύνου που δημιουργούσαν οι κατολισθήσεις και οι καθιζήσεις. Για τους κατοίκους του Μαχαλά, μάλιστα, επρόκειτο για επανάληψη μιας ιδιαίτερα οδυνηρής εμπειρίας, καθώς ο οικισμός είχε εκκενωθεί και τον Ιανουάριο του 2021 εξαιτίας αντίστοιχων προβλημάτων.

Και ενώ οι ανάγκες είναι τεράστιες, η διαθέσιμη χρηματοδότηση αποδεικνύεται δραματικά ανεπαρκής. Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία που παρουσιάστηκαν από τη Δημοτική Αρχή Καλαμάτας, οι συνολικές ανάγκες για ουσιαστικές παρεμβάσεις στον Ταΰγετο ξεπερνούν τα 15 εκατ. ευρώ, ενώ μέχρι σήμερα έχουν εξασφαλιστεί μόλις 2 εκατ. Ευρώ, αφήνοντας ένα χρηματοδοτικό κενό που προσεγγίζει τα 13 εκατ. ευρώ.

Η αναντιστοιχία αυτή δεν αποτελεί βεβαίως ένα λογιστικό ή δημοσιονομικό ζήτημα. Αφορά άμεσα την ασφάλεια των κατοίκων, την πρόσβαση στα χωριά, τη λειτουργία των βασικών υποδομών, την οικονομική και κοινωνική ζωή των ορεινών κοινοτήτων και τελικά τη δυνατότητα των ανθρώπων να παραμείνουν και να δραστηριοποιούνται στον τόπο τους. Δεν είναι δυνατόν οι κάτοικοι του Ταϋγέτου να αντιμετωπίζουν κάθε χειμώνα τον φόβο ότι μια έντονη βροχόπτωση θα κλείσει τους δρόμους, θα προκαλέσει νέες κατολισθήσεις ή θα καταστήσει απροσπέλαστα τα χωριά τους και στη συνέχεια να περιορίζεται η κρατική παρέμβαση σε αποσπασματικές και ανεπαρκείς χρηματοδοτήσεις.

Η περιοχή χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα έργων, που θα περιλαμβάνει την οριστική αποκατάσταση των ζημιών, τη σταθεροποίηση πρανών, την αντιμετώπιση των καθιζήσεων, την αποκατάσταση και αναβάθμιση του οδικού δικτύου, αντιπλημμυρικά και αντιδιαβρωτικά έργα, καθώς και παρεμβάσεις πολιτικής προστασίας. Ιδιαίτερα κρίσιμο είναι να αποσαφηνιστεί εάν η Κυβέρνηση προτίθεται να καλύψει το τεράστιο χρηματοδοτικό κενό που έχει δημιουργηθεί ή εάν θα συνεχίσει την πρακτική των περιορισμένων έκτακτων ενισχύσεων, αφήνοντας τους Δήμους και τις τοπικές κοινωνίες να αναζητούν κάθε φορά πρόσθετους πόρους για την αντιμετώπιση των ίδιων προβλημάτων.

Επειδή πέρα από την αποκατάσταση των ζημιών που έχουν ήδη προκληθεί απαιτείται άμεσα η θωράκιση της περιοχής ενόψει και της χειμερινής περιόδου και οι ορεινές κοινότητες του Ταΰγέτου δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως μια περιοχή που θυμάται το κράτος μόνο όταν εκδηλώνεται μια καταστροφή.

Επειδή επιβάλλεται σταθερή χρηματοδότηση, συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και ολοκληρωμένο σχέδιο πρόληψης, ώστε οι κάτοικοι των ορεινών κοινοτήτων να μην είναι κάθε χρόνο όμηροι των καιρικών φαινομένων και των καθυστερήσεων στην αποκατάσταση των υποδομών.

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

• Σε ποιες ενέργειες θα προβούν ώστε να εξασφαλιστούν άμεσα οι απαραίτητοι πόροι για να καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό των περίπου 13 εκ ευρώ ώστε να υλοποιηθεί το σύνολο των αναγκαίων παρεμβάσεων και από ποια χρημαδοτική πηγή; 

• Ποια από τα έργα αποκατάστασης των ζημιών που προκλήθηκαν από τις κακοκαιρίες του χειμώνα 2026 έχουν ολοκληρωθεί μέχρι σήμερα και ποια παραμένουν σε εκκρεμότητα;

• Έχει ολοκληρωθεί η πλήρης τεχνική καταγραφή όλων των κατολισθήσεων, καθιζήσεων και επικίνδυνων σημείων στον ορεινό όγκο του Ταϋγέτου; Ποιο είναι το συνολικό κόστος των απαιτούμενων έργων;

• Ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα για την οριστική αποκατάσταση και θωράκιση των σημείων που υπέστησαν ζημιές από τις βροχοπτώσεις του Φεβρουαρίου 2026;

• Προτίθεται η Κυβέρνηση να εκπονήσει και να χρηματοδοτήσει ένα ειδικό, πολυετές πρόγραμμα αντιπλημμυρικής θωράκισης του Ταϋγέτου, με συγκεκριμένο προϋπολογισμό, χρονοδιάγραμμα και σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων;

Ο ερωτών Βουλευτής

Χαρίτσης Αλέξανδρος (Αλέξης)