Οικονομάκος: «Ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης μετατρέπει τους Δήμους σε φοροεισπρακτικούς μηχανισμούς»

Σφοδρή κριτική στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης άσκησε ο επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Καλαμάτας, Δημήτρης Οικονομάκος, κατά την τοποθέτησή του στο Δημοτικό Συμβούλιο. Όπως υποστήριξε, το νέο νομοθετικό πλαίσιο όχι μόνο δεν ενισχύει την αυτοδιοίκηση, αλλά εντείνει τον κρατικό έλεγχο, μεταφέρει νέες αρμοδιότητες χωρίς χρηματοδότηση και οδηγεί σε αύξηση της τοπικής φορολογίας. Παράλληλα, έκανε λόγο για περαιτέρω ιδιωτικοποίηση υπηρεσιών, περιορισμό των δημοκρατικών διαδικασιών και ενίσχυση του ελέγχου των αιρετών από το κράτος.

Ακολουθεί αναλυτικά η τοποθέτηση του Δημήτρη Οικονομάκου, επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Καλαμάτας, για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Οικονομάκος Δημήτρης

Επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Καλαμάτας

Τοποθέτηση στο ΔΣ για τον νέο κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Εδώ και πάνω από 15 χρόνια, οι δυνάμεις του ΚΚΕ, οι εκπρόσωποι της Λαϊκής Συσπείρωσης, χρησιμοποιούμε τον όρο “Τοπική Διοίκηση” γιατί ο όρος “αυτοδιοίκηση” στην πραγματικότητα δεν υφίσταται.

Αφού οι δήμοι, μετά από διαδοχικούς νόμους, λειτουργούν ως κρατικές υπηρεσίες που υλοποιούν εντολές των εκάστοτε κυβερνήσεων, σε ένα κράτος που εξυπηρετεί τα συμφέροντα των λίγων σε βάρος της πλειοψηφίας.

Ένα θεσμικό πλαίσιο από όλες τις κυβερνήσεις, από τον Καλλικράτη επί ΠΑΣΟΚ, τον Κλεισθένη επί ΣΥΡΙΖΑ και τις τελευταίες νομοθετικές παρεμβάσεις επί ΝΔ. Σήμερα η κυβέρνηση, με το νέο Κώδικα, όχι μόνο “τακτοποιεί” συγκεχυμένες αρμοδιότητες… αλλά κάνει μία ακόμα αντιδραστικότερη τομή. Όχι μόνο συμπυκνώνει όλη την αντιλαϊκή νομοθεσία… αλλά την κάνει ακόμα χειρότερη και αυτό φαίνεται σε κάθε άρθρο του νομοσχεδίου, παρά τα περί «εκσυγχρονισμού», «διαφάνειας», «δημοκρατίας» που λέει η κυβέρνηση. Η οποία έχει και την αβανταδόρικη στάση των δυνάμεων της σοσιαλδημοκρατίας (ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ), που κάνουν σημειακές παρατηρήσεις αποδεχόμενοι το «όλον», ζητώντας πιο θαρραλέες αλλαγές έναντι ενός «συγκεντρωτισμού» της κυβέρνησης.

Το σχέδιο νόμου πρέπει να ιδωθεί στα πλαίσια όλου του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου. Και βέβαια στα πλαίσια του συγκεκριμένου δρόμου ανάπτυξης, των αναγκών που έχει το σύστημα σε αυτή τη φάση, δηλαδή την επικαιροποίηση της λειτουργίας της τοπικής και περιφερειακής βαθμίδας του κράτους:..

α) ως φοροεισπρακτικού μηχανισμού,

β) ως ευέλικτου οχήματος εξυπηρέτησης των σχεδιασμών του κεφαλαίου, προώθησης της ιδιωτικοποίησης υπηρεσιών, της ανταποδοτικότητας… με Δήμους «τροχονόμους εργολάβων και συμφερόντων»…. αλλά και

γ) ως «αμορτισέρ» απορρόφησης των λαϊκών αντιδράσεων, ως μηχανή ενσωμάτωσης, χειραγώγησης ακόμα και καταστολής…

…σε συνθήκες επιτάχυνσης των διεθνών ανταγωνισμών, της πολεμικής εμπλοκής της χώρας και της στροφής στην πολεμική οικονομία και των αναγκών -λόγω των παραπάνω- να θωρακιστεί το κράτος και οι θεσμοί του.

Δεν είναι άσχετο με τα παραπάνω, ότι ο νέος Κώδικας αποτελεί μια υποχρεωτική μεταρρύθμιση… ένα δεσμευτικό προαπαιτούμενο του Ταμείου Ανάκαμψης, όπως παραδέχτηκε και ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ. Όπως, για να μην ξεχνιόμαστε, το σχέδιο Κλεισθένης, της κυβέρνησης Τσίπρα, αποτελούσε δέσμευση του τρίτου Μνημονίου, αυτού που ψηφίσατε από κοινού ΝΔ – ΠΑΣΟΚ – τότε ΣΥΡΙΖΑ.

Ποιες είναι οι βασικές πλευρές αυτού του νέου Κώδικα:

Α. Για τα Οικονομικά:

– το νομοσχέδιο μεταβιβάζει κι άλλες αρμοδιότητες στους Δήμους χωρίς την αντίστοιχη χρηματοδότηση και οδηγεί σε πολλαπλασιασμό της τοπικής φορολογίας. Στο όνομα της «οικονομικής αυτοτέλειας» των Δήμων, τους μετατρέπει ακόμα περισσότερο σε φοροεισπρακτικούς μηχανισμούς.

Για τους ΚΑΠ, παραμένουν οι μνημονιακοί κόφτες της χρηματοδότησης, δεν γίνεται καμία αναφορά στα οφειλόμενα, αφού οι δήμοι λαμβάνουν μόλις 2,8 από τα θεσμοθετημένα 8,5 δισ. που μαζεύει το κράτος (κατά 95% από τη φορολογία των λαϊκών στρωμάτων) και μάλιστα σε περίοδο που έχει εκτιναχθεί το κόστος λειτουργίας βασικών υπηρεσιών των δήμων… που έχουν προστεθεί αρμοδιότητες.

– με το νομοσχέδιο αυξάνονται τα τέλη και οι φόροι. Υπάρχει δεύτερη και τρίτη φορολόγηση των δημοτών, υπολογίζοντας ότι κάτω από την πίεση της «καθημερινότητας» το λαϊκό νοικοκυριό θα ανεχτεί τα τοπικά χαράτσια.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που η ίδια η ΚΕΔΕ δίνει, στους δήμους έχει μειωθεί τουλάχιστον κατά 32% σε σχέση με το 2009 η κρατική χρηματοδότηση, που δεν αρκεί για να καλύψει ούτε τη μισθοδοσία.

Οι προϋπολογισμοί των δήμων επιβαρύνονται με το κόστος των αυξήσεων σε τιμολόγια Ενέργειας και ύδρευσης, αγοράς τροφίμων, με το τέλος ταφής. Στον νέο Κώδικα διατηρείται τυπικά η πρόβλεψη του Ν.3852/2010, γνωστού ως «Καλλικράτη», για τις πηγές τροφοδότησης των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ) δήμων και Περιφερειών (Φόρος Φυσικών και Νομικών Προσώπων, ΕΝΦΙΑ και ΦΠΑ).

Πέρα από το γεγονός ότι το 95% των φορολογικών εσόδων του κράτους πληρώνεται από τα λαϊκά στρώματα, η διάταξη αυτή είναι στην πράξη κενό γράμμα, αφού είναι σε ισχύ το πλαφόν χρηματοδότησης από τον κρατικό προϋπολογισμό στα 4 δισ. ευρώ. Δεν υπάρχει καμία αναφορά στους παρακρατηθέντες πόρους διαχρονικά.

Τα δισ. ευρώ που παρακρατήθηκαν για να ανακεφαλοποιηθούν οι τράπεζες, να πληρωθούν οι δόσεις στο ΔΝΤ και να δοθεί «ζεστό» χρήμα στα αφεντικά, με τον νέο Κώδικα θα γραφτούν «στο χιόνι» και τα μόνιμα υποζύγια θα πληρώσουν πάλι. Επιπλέον, οι προϋπολογισμοί των δήμων επιβαρύνονται με ειδικό αποθεματικό για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών!

 

Μεγάλη η λίστα: Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης, Ανταποδοτικό Τέλος Απαλλοτρίωσης, Τέλος Χρήσης κτημάτων, έργων ή υπηρεσιών, Δυνητικά Τέλη για τις περιφέρειες… μέχρι και Πολιτιστικό Τέλος που εδώ έχουμε πρωτοτυπήσει αφού το έχουμε θεσπίσει εδώ και χρόνια στο Δήμο Καλαμάτας.

Και ταυτόχρονα, προβλέπουν και βραβείο (αυξημένο 5 τοις χιλίοις ποσό ΚΑΠ) για όσες δημοτικές αρχές είναι καλά παιδιά και ξεζουμίζουν αποτελεσματικά τους δημότες τους και πιάνουν τους στόχους στην εισπραξιμότητα, την αξιοποίηση περιουσίας, την αξιολόγηση.

Ή προβλέπουν για εκδηλώσεις σε σχολεία μετά το τέλος του προγράμματος να μπαίνει αντίτιμο για δαπάνες φωτισμού, θέρμανσης και ύδρευσης, που θα βαρύνουν τον χρήστη. Διευρύνουν την ανταποδοτικότητα, καθώς τα έσοδα θα διατίθενται για τις ανάγκες των σχολείων του δήμου και κατά προτεραιότητα του ζητούμενου σχολείου, ενώ τίθεται και ένα σοβαρό ζήτημα για παρεμπόδιση της συνδικαλιστικής δράσης της σχολικής κοινότητας, αν θέλει να κάνει πχ. συνέλευση ο σύλλογος γονέων ή αν θέλει να οργανώσει ένα θεατρικό, ανάλογα της πρόθεσης κάθε δημάρχου, μιας και αυτός αποφασίζει.

Και άλλα ακόμα για την “εμπορική” αξιοποίηση της περιουσίας των Δήμων.

Β. Για τους εργαζόμενους των Δήμων:

– Κρατάνε την υποχρεωτικότητα για άσκηση έφεσης σε εκδίκαση κυρίας αγωγής… και τις σχετικές ποινές σε όσους δεν το έκαναν (Δημοτικές Επιτροπές ή Συμβούλια). Τώρα αποδίδουν ευθύνες μη υλοποίησης μόνο στον Δήμαρχο (αρ.138) και κάνουν ένα ακόμα αντιδραστικό συμπλήρωμα με το άρθρο 730: Επιβάλουν την παρουσία των Υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών ακόμα και στο στάδιο εκδίκασης των ασφαλιστικών μέτρων προκειμένου να μην υπάρχει θετικό αποτέλεσμα!

Κάτω από την πίεση του αγώνα των εργαζομένων και σε μια προσπάθεια να λειτουργήσει ως «εργαλείο» που διάσπασης τους, από τα παραπάνω εξαιρείται το προσωπικό σε βρεφονηπιακούς σταθμούς. Από τι όμως εξαιρούνται; Μπορούν να κάνουν ασφαλιστικά και αγωγή χωρίς να είναι διάδικοι τα Υπουργεία… αλλά ο κόφτης της υποχρεωτικής έφεσης εξακολουθεί να υπάρχει!

Σημειώνουμε ότι ο νόμος Βορίδη δεν καταργείται. Γίνεται νόμος Λιβάνιου που είτε συμπληρώνει το ν. Βορίδη είτε τον τροποποιεί σε χειρότερη κατεύθυνση.

Και πρέπει να είναι καθαρό τι λέει κάθε παράταξη εδώ μέσα… Εμείς λέμε ότι απαιτείται στελέχωση των υπηρεσιών με μόνιμο προσωπικό, στο ύψος των σύγχρονων αναγκών, με χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό, ώστε να μπορούν οι Δήμοι να ανταποκριθούν στην υλοποίηση των έργων που έχουν ανάγκη οι πόλεις και οι δημότες. Πρέπει όλοι οι εργαζόμενοι ΙΔΟΧ σε όλους τους τομείς του δήμου να μονιμοποιηθούν.

Και το λέμε αυτό γιατί στο πλαίσιο της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση δεν λέτε κάτι για το άρθρο 103. Δεν είναι άσχετο αυτό, με το γεγονός ότι όλα τα κόμματά σας που κυβέρνησαν, είχαν απορρίψει την πρόταση δεκάδων ομοσπονδιών και σωματείων του Δημοσίου στην προηγούμενη αναθεώρηση, για να αλλάξει το άρθρο 103 του Συντάγματος που απαγορεύει τη μετατροπή των συμβάσεων ορισμένου χρόνου σε αορίστου.

– Επιπλέον: με διάφορες διατάξεις επιδιώκεται η ευελιξία στην εφαρμογή της αντιλαϊκής πολιτικής κυρίως με την μορφή των ανωνύμων εταιρειών, Αναπτυξιακών Οργανισμών, που προτάσσονται… αντί των μέχρι σήμερα νομικών προσώπων κάθε μορφής που είχαν ιδρύσει οι ΟΤΑ. Τους δίνονται νέες διευκολύνσεις… ακόμα μεγαλύτερη ευελιξία σε προσλήψεις προσωπικού.

– Εισάγονται νέες έννοιες  (Η «αρχή της εγγύτητας», Η «αρχή της επικουρικότητας», Το «τεκμήριο καθημερινότητας») που δημιουργούν ένα ευέλικτο «γκρίζο» πλαίσιο για το ποιος τελικά έχει την ευθύνη. Χαρακτηριστικά… με βάση το τεκμήριο της καθημερινότητας συνεχίζουν να λειτουργούν στους δήμους αρμοδιότητες που αφορούν στη λειτουργία δημοτικών ιατρείων, συμπληρωματικών υπηρεσιών υγείας, κοινωνικών φαρμακείων, δομές φτώχειας, φροντίδα ηλικιωμένων, δια βίου μάθησης, κ.α. Πρόκειται για υπηρεσίες που χρηματοδοτούνται σε μεγάλο τμήμα τους από προγράμματα με ημερομηνία λήξης. Η πλήρης μεταφορά τους στους δήμους, χωρίς διασύνδεση με το κεντρικό σύστημα, σημαίνει ότι τους παραδίδουμε σε διάφορες ΜΚΟ και ΚΟΙΝΣΕΠ που δραστηριοποιούνται στον τομέα αυτό. Έχει αποδειχθεί διαχρονικά άλλωστε… ότι με τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στους κρίσιμους τομείς της υγείας, πρόνοιας, παιδείας κ.α. διευκολύνεται η εμπορευματοποίησή τους, υπονομεύεται ο ενιαίος και δημόσιος χαρακτήρας τους και υποβαθμίζεται το περιεχόμενο και ο επιστημονικός τους έλεγχος.

Γ. Για το εκλογικό Σύστημα:

Με το νέο Κώδικα προτείνεται ένα ακόμη πιο «καλπονοθευτικό» εκλογικό σύστημα από αυτό που υπάρχει σήμερα… και πάλι με την επίκληση της “σταθερότητας”. Επιδιώκουν να διαστρεβλώσουν και να χειραγωγήσουν τη λαϊκή βούληση πριν, μετά… και κατά την εκλογική διαδικασία. Αφού:

– εισάγουν την εκβιαστική δεύτερη «εναλλακτική» ψήφο, μετατοπίζοντας όλη την εκλογική συζήτηση από τα ουσιαστικά ζητήματα, στα κομπρεμί και τη συναλλαγή

– εισάγουν την ηλεκτρονική ψήφο – σε συνέχεια της επιστολικής- που δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο άσκησης του δικαιώματος και για τη μυστικότητα της ψήφου

– διατηρούν τους αλλοιωμένους συσχετισμούς σε όλα τα όργανα, αφού δίνουν στον πλειοψηφούντα συνδυασμό τα 2/3 της εκπροσώπησης

Ενώ θεσμοθετούν επιτροπές-υποκατάστατα της ζωντανής λαϊκής έκφρασης, την ώρα που περιορίζουν κι άλλο την παρέμβαση μαζικών φορέων κλπ.

Εμείς, ως “Λαϊκή Συσπείρωση”, το ξανατονίζουμε, είμαστε υπέρ της ανόθευτης απλής αναλογικής στα όργανα της Τοπικής και Περιφερειακής Διοίκησης, χωρίς μπόνους εδρών και χωρίς κόφτες.

Τελειώνοντας… για να εξασφαλίζουν ότι δεν θα υπάρχουν παρεκκλίσεις…:

Αυξάνουν τα κρατικά όργανα που ελέγχουν τις αποφάσεις δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων

Προβλέπουν πιο αυστηρά πειθαρχικά μέτρα κατά των αιρετών. Φτιάχνουν κεντρικό πειθαρχικό όργανο για τους αιρετούς μόνο από δικαστικούς… χωρίς δικαίωμα ψήφου για εκπρόσωπους της ΚΕΔΕ και της ΕΝΠΕ.

Από όλα όσα αναφέραμε -αλλά και από τις υπόλοιπες διατάξεις- προκύπτει ξεκάθαρα ότι ΚΑΙ αυτό το νέο πλαίσιο λειτουργίας των ΟΤΑ δεν θέλει και δεν μπορεί να εκφράσει και να λύσει τα συσσωρευμένα λαϊκά προβλήματα.

Οι δήμοι και οι Περιφέρειες, ως τμήμα του αστικού κράτους, έχουνε καταμερισμένο ρόλο στην προώθηση επιχειρηματικών συμφερόντων, στη φτωχοποίηση του λαού, την εξαπάτηση και χειραγώγησή του.

Όπως οι προηγούμενοι έτσι κι αυτός ο Κώδικας ΔΕΝ επιδέχεται βελτίωσης. Απορρίπτεται.

Για να λυθούν τα προβλήματα των εργαζομένων, των επαγγελματιών, των νέων χρειάζεται σύγκρουση και συνολική ανατροπή της σημερινής κατεύθυνσης. Οι δήμαρχοι και οι δημοτικοί σύμβουλοι δεν είναι και δε μπορεί να είναι ουδέτεροι, να πατάνε σε δύο βάρκες.

Είτε θα είναι με την πολιτική της ΕΕ και τα συμφέροντα των επιχειρηματικών ομίλων… και άρα με την αδικία και τη χειροτέρευση της ζωής των πολλών…

Είτε θα είναι με τους πολλούς, «αυτούς που παράγουν τα πάντα», με τις αγωνίες και τις ανάγκες τους και θα είναι κόντρα στα κέρδη και τους νόμους που τα διασφαλίζουν, άρα αντιπολίτευση στην αντιλαϊκή πολιτική.

Εμείς -και με τις θέσεις και με τη δράση μας – έχουμε ταχθεί με τους πολλούς και τους αγώνες τους!».