«Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες»: Πιλοτικό πρόγραμμα στο 5ο ΓΕΛ Καλαμάτας ενισχύει τη δημοσιογραφική παιδεία των μαθητών

Ένα σύγχρονο και καινοτόμο εκπαιδευτικό εγχείρημα, με επίκεντρο την καλλιέργεια της κριτικής σκέψης και της υπεύθυνης ενημέρωσης, υλοποιείται από τον Οκτώβριο στο 5ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Καλαμάτας. Οι μαθητές της Β’ Τάξης συμμετέχουν στο πιλοτικό πρόγραμμα «Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες», το οποίο εφαρμόζεται σε 34 σχολικές μονάδες της χώρας.

Το πρόγραμμα υλοποιείται από το Υπουργείο Παιδείας, Αθλητισμού και Θρησκευμάτων σε συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και το Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ, με βασικό στόχο την ενίσχυση της ειδησεογραφικής παιδείας, του ψηφιακού γραμματισμού και της κριτικής προσέγγισης της πληροφορίας. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, οι μαθητές καλούνται να εξελιχθούν σε ενεργούς και υπεύθυνους πολίτες.

Στο πλαίσιο του προγράμματος, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί εκπαιδευτικά σεμινάρια για τους υπεύθυνους καθηγητές, Βασίλη Μιχαλόπουλο (ΠΕ86) και Γεωργία Παπαθανασοπούλου (ΠΕ02), ενώ οι μαθητές συμμετείχαν σε διαδραστικά εργαστήρια. Εκεί, εξοικειώθηκαν με βασικές έννοιες της δημοσιογραφίας, όπως η διάκριση μεταξύ είδησης και άποψης, καθώς και με τεχνικές αναγνώρισης της παραπληροφόρησης. Παράλληλα, ανέλυσαν τον ρόλο της εικόνας, του ήχου και της γλώσσας στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε και στην επαφή των μαθητών με επαγγελματίες του χώρου των ΜΜΕ. Ο δημοσιογράφος της ΕΡΤ Καλαμάτας, Κωνσταντίνος Γαζούλης, επισκέφθηκε το σχολείο και συνομίλησε με τους μαθητές για τις απαιτήσεις και τις ιδιαιτερότητες του δημοσιογραφικού επαγγέλματος, εστιάζοντας στη διαδικασία παραγωγής της είδησης και στη διάκριση μεταξύ αληθών και ψευδών ειδήσεων. Μάλιστα, παρείχε ουσιαστική ανατροφοδότηση σε μαθητικά ρεπορτάζ που συντάχθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος.

Παράλληλα, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να συμμετάσχουν σε διαδικτυακή συνάντηση με τον ακαδημαϊκό Παναγιώτη Πασχαλίδη, διδάκτορα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου της Σορβόννης. Κατά τη διάρκεια της παρέμβασής του, ανέδειξε τη σημασία του ψηφιακού και μιντιακού εγγραμματισμού, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ορθή χρήση των ψηφιακών εργαλείων, κριτική αξιολόγηση των πληροφοριών και υπεύθυνη παραγωγή περιεχομένου. Όπως τόνισε, η κατανόηση και αξιοποίηση των ΜΜΕ αποτελεί μια διαδικασία δια βίου μάθησης.

Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η συνάντηση των μαθητών με τη δημοσιογράφο της ΕΡΤ Καλαμάτας, Μαρία Τομαρά, η οποία παρουσίασε σε βάθος το φαινόμενο της παραπληροφόρησης. Μέσα από παραδείγματα και αναλύσεις, εξήγησε τη διάκριση μεταξύ λανθασμένων και ψευδών ειδήσεων, ενώ παρουσίασε πρακτικούς τρόπους εντοπισμού των fake news. Παράλληλα, ανέδειξε ιστορικά περιστατικά όπου η παραπληροφόρηση επηρέασε την κοινή γνώμη, επισημαίνοντας τις επιπτώσεις της στη δημοκρατική λειτουργία.

Στο κλείσιμο της παρουσίασής της, η κα Τομαρά υπογράμμισε τη σημασία της υπεύθυνης στάσης απέναντι στην πληροφορία, επισημαίνοντας πως «η σωστή ενημέρωση είναι δύναμη, η αλήθεια είναι δικαίωμα και όλοι είμαστε υπεύθυνοι για το τι αναπαράγουμε».

Το πρόγραμμα «Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες» αναδεικνύεται ως μια ουσιαστική εκπαιδευτική παρέμβαση, που εξοπλίζει τους μαθητές με τα απαραίτητα εργαλεία για να ανταποκριθούν στις προκλήσεις της σύγχρονης ψηφιακής εποχής και να σταθούν με υπευθυνότητα απέναντι στην πληροφορία.