Ο Ορειβατικός Σύλλογος Καλαμάτας, στο πλαίσιο των διήμερων εκδηλώσεων της διοργάνωσης «Ανδάνειος Δρόμος», θα συμμετάσχει την Κυριακή 14 Ιουνίου σε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα πεζοπορική διαδρομή στην περιοχή του Διαβολιτσίου, συνδυάζοντας τη γνωριμία με το φυσικό περιβάλλον, την τοπική ιστορία και τον πολιτισμό.

Μετά το πέρας της πεζοπορίας, οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν εκδήλωση με δρώμενο αρχαιολογικού και ιστορικού ενδιαφέροντος, καθώς και παρουσίαση των αποτελεσμάτων της πενταετούς επιφανειακής αρχαιολογικής έρευνας που πραγματοποιήθηκε στην ευρύτερη περιοχή από το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Μια ξεχωριστή εξόρμηση που συνδυάζει πεζοπορία, ιστορία, αρχαιολογία και τα μοναδικά τοπία της μεσσηνιακής γης.

Βαθμός δυσκολίας: 1 (εύκολο, κατάλληλη για όλους).

Ώρες πορείας: περίπου 4 ώρες.

Αναχώρηση: από τα εντευκτήρια του Συλλόγου 14/06/2026, ώρα 7:30.

Πληροφορίες και δηλώσεις συμμετοχής: Αγγελική Τζαβάρα, τηλ. 6996405594

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας εξέδωσε διευκρινιστική ανακοίνωση σχετικά με δημοσιεύματα που αφορούσαν την κοινωνική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στις 30 Μαΐου 2026 στον χώρο της ακρόπολης του Νιόκαστρου Πύλου, επισημαίνοντας ότι η εκδήλωση διεξήχθη νόμιμα και με πλήρη τήρηση των όρων που είχαν τεθεί.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η Εφορεία ενέκρινε, κατόπιν σχετικού αιτήματος, την προσωρινή παραχώρηση χρήσης του χώρου της ακρόπολης για τη διοργάνωση κοινωνικής εκδήλωσης, η οποία περιλάμβανε καθιστό δείπνο, μουσική και την τοποθέτηση μικρής εξέδρας με ξύλινους πάγκους στον πευκώνα. Η τελευταία παρέμβαση εγκρίθηκε εκ των υστέρων, μετά την υποβολή συμπληρωματικών στοιχείων από τους διοργανωτές.

Όπως τονίζεται, η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε υπό τη συνεχή επίβλεψη του φυλακτικού προσωπικού του Νιόκαστρου, με απόλυτη συμμόρφωση στους όρους της άδειας και με την καταβολή των προβλεπόμενων τελών τόσο για την ημέρα της εκδήλωσης όσο και για τις δύο ημέρες προετοιμασίας. Στην εκδήλωση συμμετείχαν περίπου 160 άτομα, τα οποία αποχώρησαν λίγο μετά τα μεσάνυχτα, χωρίς να προκληθεί οποιοδήποτε πρόβλημα ή φθορά στον αρχαιολογικό χώρο.

Η Εφορεία υπενθυμίζει ότι δεν είναι η πρώτη φορά που παραχωρείται ο συγκεκριμένος χώρος για αντίστοιχες δράσεις. Όπως αναφέρει, στο παρελθόν έχουν δοθεί άδειες για τη διοργάνωση κοινωνικών, γευσιγνωστικών και δημοσιογραφικών εκδηλώσεων τόσο στην ακρόπολη του Νιόκαστρου όσο και στον όμορο χώρο δυτικά του προμαχώνα Santa Maria, με ανώτατο όριο συμμετοχής τα 300 άτομα και με την καταβολή των αντίστοιχων τελών.

Παράλληλα, γίνεται αναφορά και στον Ιερό Ναό της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, που βρίσκεται εντός του Νιόκαστρου. Από το 2015 έως σήμερα έχουν τελεστεί δεκάδες θρησκευτικοί γάμοι στον ναό, κατόπιν άδειας της Εφορείας, με μέγιστο αριθμό συμμετεχόντων τα 100 άτομα λόγω περιορισμένης χωρητικότητας. Για τις συγκεκριμένες τελετές δεν απαιτείται καταβολή τελών, παρά μόνο η πληρωμή του εισιτηρίου εισόδου στον αρχαιολογικό χώρο.

Τέλος, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας ξεκαθαρίζει ότι κατά την εκδήλωση της 30ής Μαΐου δεν πραγματοποιήθηκε θρησκευτικός γάμος στον Ιερό Ναό της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, διαψεύδοντας σχετικά σενάρια που κυκλοφόρησαν τις προηγούμενες ημέρες.

Σε ισχύ τίθεται από την 1η Απριλίου έως και τις 31 Οκτωβρίου 2026 το νέο θερινό ωράριο λειτουργίας για τα μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους αρμοδιότητας της Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας, όπως αυτό καθορίζεται από σχετική υπουργική απόφαση. Με διευρυμένα ωράρια σε βασικούς χώρους πολιτιστικού ενδιαφέροντος, όπως η Αρχαία Μεσσήνη και το Κάστρο Καλαμάτας, αλλά και ειδικές ρυθμίσεις για αργίες και περιόδους μειωμένης διάρκειας ημέρας, οι επισκέπτες καλούνται να οργανώσουν εγκαίρως τις επισκέψεις τους κατά τη θερινή περίοδο.

ΘΕΡΙΝΟ  ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ / ΜΟΥΣΕΙΩΝ ΤΗΣ ΕΦΟΡΕΙΑΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2026

*Τρίτη κλειστό

*Closed on Tuesdays

  Όλοι οι ως άνω Αρχαιολογικοί Χώροι, τα Μνημεία και τα Μουσεία του Κράτους παραμένουν κλειστά κατά την Κυριακή του Πάσχα και την Πρωτομαγιά, επίσημες αργίες του κράτους. Τη Μεγάλη Παρασκευή λειτουργούν 12:00 – 17:00 και το Μεγάλο Σάββατο 08:30 – 15:30.

Τις ημέρες αργίας για το προσωπικό των Δημοσίων Υπηρεσιών και Ν.Π.Δ.Δ. (παρ. 1 του άρθρου 11 του ν. 1157/1981, Α’ 126) (Δευτέρα του Πάσχα, Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος, Δεκαπενταύγουστος και 28η

Οκτωβρίου), οι Αρχαιολογικοί Χώροι, τα Μνημεία και τα Μουσεία λειτουργούν με το ωράριο που ορίζεται

ανωτέρω.

Στο σύνολο των Αρχαιολογικών Χώρων που εφαρμόζουν διευρυμένο ωράριο (08:00-20:00), καθώς και στα Μουσεία που λειτουργούν εντός αυτών, το ωράριο από 1η Σεπτεμβρίου 2026 διαμορφώνεται, λόγω

σταδιακής μείωσης της διάρκειας της ημέρας, ως ακολούθως: 1η έως 15η Σεπτεμβρίου 08:00-19:30, 16η έως 30η Σεπτεμβρίου 08:00-19:00, 1η έως 15η Οκτωβρίου 08:00-18:30 και 16η έως 31η Οκτωβρίου 08:00-18:00.

Επισημαίνεται ότι η προσέλευση των επισκεπτών επιτρέπεται έως και είκοσι  (20΄) λεπτά πριν από την λήξη του ωραρίου.

* Επισημαίνετε ότι  στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού των παρεχόμενων υπηρεσιών προς το κοινό και της αναβάθμισης της καθημερινής λειτουργίας των Αρχαιολογικών Χώρων και Μουσείων αρμοδιότητάς της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας, οι ενδιαφερόμενοι πολίτες έχουν πλέον τη δυνατότητα να αγοράσουν διαδικτυακά το εισιτήριό τους για την επίσκεψή τους για τον Αρχαιολογικό Χώρο & το Μουσείο της Αρχαίας Μεσσήνης στην ηλεκτρονική διεύθυνση etickets.tap.gr

Μια πρωτοποριακή αρχαιολογική και ανθρωπολογική έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη από τον Ιούνιο στη Μεθώνη, με στόχο τη διερεύνηση της πρώιμης ιστορίας των Ρομά στην Ευρώπη. Η επιφανειακή και γεωφυσική έρευνα διεξάγεται σε ακατοίκητη περιοχή βόρεια του οικισμού της Μεθώνης, στο πλαίσιο του διεθνούς προγράμματος «Πρώιμη Αρχαιολογία των Ρομά» (E.R.A.: Early Romani Archaeologies), το οποίο συνδυάζει την αρχαιολογία, την εθνογραφία, την ιστορία και την εκπαίδευση.

Πρόκειται για ένα διεπιστημονικό εγχείρημα που φέρνει κοντά επιστήμονες από διαφορετικά πεδία, όπως ανθρωπολόγους, αρχαιολόγους, ιστορικούς, γλωσσολόγους και εκπαιδευτικούς, καθώς και μέλη της κοινότητας των Ρομά, τόσο σε εθνικό όσο και σε τοπικό επίπεδο. Την επιστημονική διεύθυνση του έργου έχει ο καθηγητής ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου της Νότιας Καρολίνας, Dr. Jonah Steinberg, με συνεργάτες τον αρχαιολόγο Dr. Scott van Keuren (Πανεπιστήμιο Βερμόντ) και τη Dr. Βασιλική Κουτραφούρη (Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου).

Η έρευνα υλοποιείται σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας, υπό την εποπτεία της προϊσταμένης της Εφορείας, Δρ. Ευαγγελίας Μηλίτση – Κεχαγιά, και με υπεύθυνες τις αρχαιολόγους Δρ. Κωνσταντίνα Γερολύμου και Ιωάννα Αγγελοπούλου.

Το πρόγραμμα E.R.A. φιλοδοξεί να φωτίσει τις άγνωστες πτυχές της ιστορίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Ρομά, της μεγαλύτερης μειονοτικής κοινότητας της Ευρώπης. Παράλληλα, αναδεικνύει τη σημασία της πολιτισμικής ποικιλομορφίας και της καταγραφής μιας απειλούμενης γλώσσας ινδικής προέλευσης, της Ρομανί, η οποία παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητη.

Η εστίαση στη Μεθώνη μόνο τυχαία δεν είναι: οι Ρομά ζουν στη νότια Πελοπόννησο για περισσότερους από επτά αιώνες, με την περιοχή της Μεσσηνίας να φιλοξενεί έως σήμερα μία από τις πιο σημαντικές κοινότητες απογόνων των πρώτων εποίκων από την Ινδία. Παρά τη μακραίωνη παρουσία τους, η πρόσβασή τους στην ιστορική και πολιτιστική τους κληρονομιά παραμένει περιορισμένη.

Στόχος της αρχαιολογικής έρευνας είναι ο εντοπισμός ενός από τους παλαιότερους και καλύτερα τεκμηριωμένους οικισμούς Ρομά στην Ευρώπη, που σύμφωνα με ιστορικές πηγές χρονολογείται ήδη από τις αρχές του 14ου αιώνα. Οι επιστήμονες προσπαθούν να εντοπίσουν υλικά κατάλοιπα που τεκμηριώνουν την παρουσία και τις δραστηριότητες των Ρομά στην περιοχή, με έμφαση στη μεταλλουργία – επάγγελμα που παραδοσιακά συνδέεται με τις κοινότητες αυτές, ειδικά στα ενετικά λιμάνια.

Η έρευνα διεξάγεται με σύγχρονες τεχνολογικές μεθόδους όπως φωτογραφίσεις με drone, τηλεπισκοπικές αναλύσεις (LiDAR), γεωραντάρ και μαγνητομετρία, με τη χρηματοδότηση να προέρχεται από τα Πανεπιστήμια της Νότιας Καρολίνας και του Βερμόντ.

Η προσπάθεια αυτή δεν αποτελεί μόνο μία σημαντική συμβολή στην αρχαιολογική επιστήμη, αλλά και ένα βήμα προς την κατανόηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς ενός λαού που συχνά παραμένει στο περιθώριο των επίσημων ιστορικών αφηγήσεων.

Το Καλλιτεχνικό Στέκι Καλαμάτας και το Εργαστήριο Κεραμικής Πάτρας, σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας και την προϊσταμένη της Δρ. Ευαγγελία Μηλίτση Κεχαγιά, με την αρωγή του Δήμου Δυτικής Μάνης και του Δημάρχου κ. Χιουρέα, διοργανώνουν έκθεση εικαστικής κεραμικής στο Οχυρό Συγκρότημα των Τρουπάκηδων-Μούρτζινων, στην Παλαιά Καρδαμύλη.

Στην έκθεση παρουσιάζονται εγκαταστάσεις με κεραμικές σφαίρες διαφόρων μεγεθών και τεχνικών, τις οποίες φιλοτέχνησαν οι ενήλικες μαθητές των Ηλία Χριστόπουλου και Χαρούλας Κοροπούλη. Οι συμμετέχοντες προσεγγίζουν με ελευθερία το κλασικό και απαιτητικό από κεραμικής άποψης σχήμα της σφαίρας, δημιουργώντας έργα που αποτελούν έκφραση προσωπικών αφηγήσεων, συναισθημάτων, στοχασμού και αισθητικής αναζήτησης.

Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν το Σάββατο 10 Μαΐου, στις 7 μ.μ.  Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 26 Ιουνίου.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας σας ενημερώνει ότι, από 1^η Νοεμβρίου 2024 έως 31 Μαρτίου 2025 το επικαιροποιημένο ωράριο λειτουργίας των Μουσείων & Αρχαιολογικών Χώρων αρμοδιότητας της ΕΦ.Α Μεσσηνίας, σύμφωνα με το ΦΕΚ 5951/Β΄/25-10-2024 – (ΑΔΑ:9ΜΤΤ46ΝΚΟΤ-Θ86) διαμορφώνεται ως εξής:

*Τρίτη κλειστό

*Closed on Tuesdays

  Όλοι οι ως άνω Αρχαιολογικοί Χώροι, τα Μνημεία και τα Μουσεία του Κράτους παραμένουν κλειστά κατά την 25^η και 26^η Δεκεμβρίου, 1^η Ιανουαρίου και 25^η Μαρτίου, επίσημες αργίες του Κράτους.

Επισημαίνεται ότι η προσέλευση των επισκεπτών επιτρέπεται έως και είκοσι  (20΄) λεπτά πριν από την λήξη του ωραρίου.

Τέλος διευκρινίζεται ότι η είσοδος στους οργανωμένους αρχαιολογικούς χώρους, τους ιστορικούς τόπους, τα μνημεία και τα μουσεία τα οποία ανήκουν στο Δημόσιο και διαχειρίζεται το Υπουργείο Πολιτισμού, είναι ελεύθερη, χωρίς την καταβολή αντιτίμου, στις κάτωθι ημερομηνίες:

-Πρώτη και Τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1^η Νοεμβρίου έως 31^η Μαρτίου εκάστου έτους.

-6^η Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη)

-18^η Απριλίου (Διεθνής Ημέρα Μνημείων)

-18^η Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων)

-Τελευταίο Σαββατοκύριακο Σεπτεμβρίου (Διήμερο Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς) και

-28^η  Οκτωβρίου  (Εθνική Εορτή).

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας συμμετέχοντας στον εορτασμό των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2024, η θεματική των οποίων είναι: «Ανιχνεύοντας Διαδρομές, Δίκτυα και Δεσμούς στην Πολιτιστική Κληρονομιά» θα πραγματοποιήσει την Πέμπτη 26 και την Παρασκευή 27 Σεπτεμβρίου στα Δημοτικά Σχολεία Μεθώνης και Άριος, την εκπαιδευτική δράση με τίτλο «Στα ίχνη των Ρομά της Μεσσηνίας», μέσω της οποίας τα παιδιά ανακαλύπτουν βασικές αρχές της αρχαιολογικής και ιστορικής επιστήμης και παράλληλα γνωρίζουν την ιστορία της κοινότητας των Ρομά, της μεγαλύτερης ευρωπαϊκής μειονότητας, η παρουσία της οποίας στη Μεσσηνία μαρτυρείται αδιάκοπα από τον 14^ο αιώνα. Η δράση σχεδιάστηκε στο πλαίσιο του ερευνητικού Προγράμματος «Πρώιμη Αρχαιολογία των Ρομά» των Πανεπιστημίων Νότιας Καρολίνας, Βερμόντ και Εδιμβούργου σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Στο πλαίσιο του εορτασμού των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς, το Σάββατο 28 και την Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου η είσοδος σε όλους τους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία θα είναι ελεύθερη.

Η ομαδική έκθεση γλυπτικής και εγκαταστάσεων «Whispers and microhistories between the bastions» διοργανώνεται στο Νιόκαστρο Πύλου, σε επιμέλεια της Στέλλας Χριστοφή και σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας (Υπουργείο Πολιτισμού) και τον Δήμο Πύλου-Νέστορος και την υποστήριξη του Ιδρύματος Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου. Ένα διατομεακό και διακαλλιτεχνικό εγχείρημα με νομαδικό χαρακτήρα που συνεχίζει για τρίτη συνεχόμενη χρονιά στην Μεσσηνία, αποσκοπώντας να δώσει νέα πνοή στο εκάστοτε τοπόσημο.

Poka Yio, Days on earth left, 2024, Ξύλο, μεικτή τεχνική

Το Νιόκαστρο χτίστηκε από τους Οθωμανούς το 1573 μετά την ήττα τους στη ναυμαχία της Ναυπάκτου για τον καλύτερο έλεγχο ενός από τους σημαντικότερους εμπορικούς θαλάσσιους δρόμους μεταξύ Ανατολής-Δύσης και συνιστά ένα από τα καλύτερα διατηρημένα κάστρα του ελλαδικού χώρου.

Αντώνης Κανέλλος, The platform I, 2024, Ξύλο

Η έκθεση εστιάζει στην αρχιτεκτονική δομή, στην λειτουργία και στην στρατηγική θέση του φρουρίου. Συνδυάζει ζητήματα εξουσίας, επιβολής, εξέγερσης αλλά και ελπίδας δημιουργώντας έναν υβριδικό διάλογο γύρω από τα σύγχρονα κοινωνικοπολιτικά κατάλοιπα σε καταστάσεις ανησυχίας, αναταραχής και για μια τάση για αλλαγή και κοινωνική πρόοδο. Το ξάφνιασμα της εξέγερσης μεταφέρεται στις φωνές των εικαστικών έργων που έρχονται να συμβιώσουν και να εδράσουν ανανεώνοντας τον τόπο υποδοχής τους αναστήνοντάς τον σε ένα νέο πεδίο επαναδιαπραγμάτευσης της ιστορίας, της πολιτισμικής κληρονομιάς και αξιών συλλογικής ταυτότητας και συνείδησης. Ο νομαδικός χαρακτήρας των εξεγέρσεων, των ναυμαχιών μεταφράζεται στο πλαίσιο του νομαδικού πρότζεκτ μέσω οπτικών εικαστικών σημείων ως μια πράξη αντίστασης που εκφράζει μια κατάσταση εξέγερσης για ενεργοποίηση του ανερχόμενου μετανεωτερικού ανθρωπισμού.

Μαρία Γλύκα

Συμμετέχοντες εικαστικοί: Κωστής Βελώνης, Μαρίνα Βελησιώτη, Ευγενία Βερελή, Βασίλης Βλασταράς, Μαρία Γλύκα, Αντώνης Κανέλλος, Κωνσταντίνος Λιανός,  Χαρά Πιπερίδου, Μάριος Σταμάτης, Κωστής Σταφυλάκης, Στέλλα Χριστοφή, Poka Yio,  The Callas (Λάκης και Άρης Ιωνάς).

Την έκθεση συνοδεύει διαλεκτικά η ομότιτλη έκδοση που προλογίζει ο Δημήτρης Τρίκας.

Κωστής Βελώνης, Solar Divergence (Solar Politics in Labour Practice Series), 2024. Ξύλο, μέταλλο, ακρυλικό, λάδι, 130χ110χ29 εκ.

Νιόκαστρο Πύλου

Εγκαίνια: 20/07/24, ώρα 19:00 με την site specific performance της εικαστικού Χαράς Πιπερίδου και ηθοποιού Βάλιας Παραχρήστου

Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά εκτός Τρίτης, 8:00-20:00

Διάρκεια 20/07-28/07/2024

Με την ευγενική φιλοξενία των Galaxy Hotel, Karalis city hotel, Miramare hotel.

Τη θεατρική παράσταση «Αντιγόνη» του Σοφοκλή θα παρουσιάσει την Κυριακή 21 Ιουλίου 2024 στο Εκκλησιαστήριο της Αρχαίας Μεσσήνης, η θεατρική ομάδα του Πανεπιστημίου του Kansas και του Κολεγίου Benedictine των Η.Π.Α.

Η παράσταση θα ξεκινήσει στις 9 μ.μ., θα παρουσιαστεί στα αγγλικά και ταυτόχρονα θα γίνεται απόδοση στα ελληνικά (σε κάποια σημαντικά τμήματα του έργου) από φοιτητές του Πανεπιστημίου. Τη σκηνοθεσία έχουν κάνει οι Nathan Bowman και Dennis Christilles.

Η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη.

Συνδιοργάνωση: Δήμος Μεσσήνης και Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Μουσική εκδήλωση με τίτλο «Ανδρομονάστηρο: Η ιστορία μιας μονής μέσα από τη χορωδιακή μουσική», θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 15 Ιουνίου και ώρα 21:00 στο Ανδρομονάστηρο.

Στην εκδήλωση που οργανώνεται από τον Δήμο Μεσσήνης και τον Πολιτιστικό Σύλλογο Απανταχού Μαυρομματαίων «Η ΑΡΧΑΙΑ ΜΕΣΣΗΝΗ», η Διεθνής Χορωδία Allegri και οι πολυφωνικές χορωδίες της Καλαμάτας θα μας ταξιδέψουν στον χώρο και το χρόνο, υπό τη διεύθυνση της Μαρίας Μελιγκοπούλου, Επίκουρης Καθηγήτριας στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, και της Αγγελικής Λαζάρου. Η είσοδος θα είναι ελεύθερη για το κοινό και μετά το πέρας της εκδήλωσης θα διατεθεί κέρασμα.

Συνδιοργάνωση: Δήμος Μεσσήνης, Πολιτιστικός Σύλλογος Απανταχού Μαυρομματαίων «Η ΑΡΧΑΙΑ ΜΕΣΣΗΝΗ», Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας μας ενημερώνει ότι, από την Δεύτερα 01-04-2024 έως και την Πέμπτη 31-10-2024 το επικαιροποιημένο ωράριο λειτουργίας των Μουσείων & Αρχαιολογικών Χώρων αρμοδιότητας της ΕΦ.Α Μεσσηνίας, σύμφωνα με το ΦΕΚ.1969/τ.Β΄/29-03-2024 διαμορφώνεται ως εξής:

*Τρίτη κλειστό

*Closed on Tuesdays

Επιπλέον, για τον Αρχαιολογικό Χώρο και το Μουσείο Αρχαίας Μεσσήνης, το Αρχαιολογικό Μουσείο Πύλου, το Ανάκτορο Νέστορος, το Κάστρο Καλαμάτας, το Κάστρο Μεθώνης, το Κάστρο Πύλου, και το Οχυρό συγκρότημα Τρουπάκηδων-Μούρτζινων στην Παλιά Καρδαμύλη, το ωράριο από 1^η Σεπτεμβρίου 2024 λόγω σταδιακής μείωσης της διάρκειας της ημέρας, θα διαμορφωθεί ως ακολούθως: από 1^η έως 15^η Σεπτεμβρίου 08:00-19:30, 16^η έως 30^η Σεπτεμβρίου 08:00-19:00, 1^η έως 15^η Οκτωβρίου 08:00-18:30, και 16^η έως 31^η Οκτωβρίου 08:00-18:00. Διευκρινίζεται ότι η προσέλευση των επισκεπτών επιτρέπεται έως και είκοσι (20΄) λεπτά πριν από την λήξη του ωραρίου.

Όλοι οι ως άνω Αρχαιολογικοί Χώροι, τα Μνημεία και τα Μουσεία του Κράτους παραμένουν κλειστά την Κυριακή του Πάσχα και την ημέρα εορτασμού της Πρωτομαγιάς, επίσημες αργίες του Κράτους. Τη Μεγάλη Παρασκευή λειτουργούν 12:00-17:00 και το Μεγάλο Σάββατο 08:30-15:30.

Τέλος, το Αρχαιολογικό Μουσείο Χώρας Τριφυλίας θα παραμείνει κλειστό λόγω των εργασιών που διεξάγονται στο πλαίσιο της κτηριακής αναβάθμισης του μουσείου.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας εκφράζει τη βαθιά της θλίψη και οδύνη για την πρόωρη και αδόκητη απώλεια του καθηγητή Νικολάου Ζαχαριά και απευθύνει τα ειλικρινή συλλυπητήριά της στην οικογένειά του, στην αγαπημένη του σύζυγο Μαρία Κυλάφη, αρχαιολόγο της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας και τα τρία του παιδιά, τον Βασίλη, την Ιωάννα και τον Άγγελο.

Ο Νίκος Ζαχαριάς, απόφοιτος της σχολής Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ, με διδακτορικές και μεταδιδακτορικές σπουδές στην Ελλάδα (ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος) και το εξωτερικό (Πανεπιστήμιο Βόννης), από το 2009 έως σήμερα υπηρέτησε ως καθηγητής αρχαιομετρίας της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών και Πολιτισμικών Σπουδών (Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών) του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, έχοντας διατελέσει Πρόεδρος του Τμήματος (2015-2019) και Κοσμήτορας της Σχολής (2020-2023). Ήταν μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Αρχαιομετρικής Εταιρείας και της Επιτροπής του Διεθνούς Αρχαιομετρικού Συμποσίου και κατά τη διάρκεια της ακαδημαϊκής του πορείας δημοσίευσε πέραν των 140 επιστημονικών άρθρων σε περιοδικά και πρακτικά συμποσίων. Το εργαστήριο Αρχαιομετρίας της Σχολής, υπό τη διεύθυνσή του, εξοπλίστηκε με τεχνολογία αιχμής και στελεχώθηκε με νέους επιστήμονες, αναπτύσσοντας σπουδαία δραστηριότητα και ευρείες συνεργασίες στον τομέα της έρευνας, προέλευσης και χρονολόγησης αρχαίων αντικειμένων μέσω αρχαιομετρικών τεχνικών. Παράλληλα διηύθυνε το αγγλόφωνο μεταπτυχιακό πρόγραμμα Cult Tech, παρέχοντας πολύτιμες γνώσεις και εξειδίκευση σε δεκάδες νέους επιστήμονες, έλληνες αλλά και από πολλές άλλες χώρες. Επιπλέον ο Νίκος υπήρξε η ψυχή της πρώτης συνεργασίας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου με το Υπουργείο Πολιτισμού και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας στο πεδίο της αρχαιολογικής έρευνας με τη διεξαγωγή του ερευνητικού προγράμματος Γεω-Αρχαιολογικό Πρόγραμμα Πύλου από το 2020 έως το 2023. Δυστυχώς δεν πρόλαβε την συνέχιση του προγράμματος για το καλοκαίρι του 2024 που με τόσο ενθουσιασμό σχεδίαζε, ακόμη και υπό την επιδείνωση της ασθένειάς του.

Ο Νίκος έζησε απόλυτα αφοσιωμένος στην επιστήμη και την έρευνα, ήταν δραστήριος, πολυσχιδής και ακάματος, ευγενής και υποστηρικτικός σε κάθε συνεργασία. Η συμβολή του στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και στην προαγωγή της αρχαιομετρικής έρευνας θα μείνει ανεξίτηλη και θα αποτελεί πηγή έμπνευσης για τους νέους επιστήμονες που θα συνεχίσουν το έργο του. Αιωνία του η μνήμη.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας σας προσκαλεί στα εγκαίνια της έκθεσης «Νερικόμι» των μαθητών του κεραμίστα Ηλία Χριστόπουλου από το «Καλλιτεχνικό Στέκι Καλαμάτας» και το Καλλιτεχνικό Εργαστήριο «Όπτησις» της Πάτρας, το Σάββατο 24 Φεβρουαρίου και ώρα 18:00 στην αίθουσα των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και εκδηλώσεων του Αρχαιολογικού Μουσείου Μεσσηνίας.

Το «Νερικόμι» είναι μια γιαπωνέζικη τεχνική κατασκευής αγγείων με χρωματιστή πορσελάνη, όπου η ενιαία φόρμα συντίθεται από σχέδια με τεχνοτροπία που θυμίζει την τέχνη του ψηφιδωτού γυαλιού στο χώρο της Μεσογείου κατά την αρχαιότητα.

Διάρκεια της έκθεσης 24/02/2024- 18/03/2024

Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσηνίας, Καλαμάτα, Μπενάκη και Αγ. Ιωάννη (κτήριο παλαιάς Δημοτικής Αγοράς, έναντι Αγ. Αποστόλων)

Τηλ. Επικοινωνίας: 27210 63100(118)

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας σε συνεργασία με τους κεραμίστες Ηλία Χριστόπουλο και Μάνο Καλαμένιο σας προσκαλούν στην εκδήλωση ολοκλήρωσης της περιοδικής έκθεσης «Πυξίδες, Σκεύη Πολύτιμων», την Δευτέρα  στις 12 Φεβρουαρίου 2024 στις 17.00 μ.μ., στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσηνίας. Οι καλλιτέχνες θα μας ξεναγήσουν στην έκθεση και θα μας παρουσιάσουν την έμπνευση και την διαδικασία δημιουργίας των έργων τους.

Η περιοδική έκθεση που εγκαινιάστηκε τον Φεβρουάριο του 2020 στην αίθουσα των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και εκδηλώσεων του Μουσείου έχει ως θέμα τον διάλογο των αρχαίων πυξίδων με τις σύγχρονες πυξίδες, δημιουργίες των δυο καλλιτεχνών εμπνευσμένων από την αρχαιότητα. Η έκθεση έγινε αφορμή για οργανωμένες επισκέψεις, εκπαιδευτικά προγράμματα και εργαστήρια που ανανέωσαν το ενδιαφέρον των επισκεπτών για το Μουσείο και τις δράσεις του όλο το διάστημα της έκθεσης τα οποία και θα παρουσιαστούν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Η είσοδος στην εκδήλωση θα είναι ελεύθερη.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας σας ενημερώνει ότι, από την Τετάρτη 01-11-2023 έως και την Κυριακή 31-03-2024 το επικαιροποιημένο ωράριο λειτουργίας των Μουσείων & Αρχαιολογικών Χώρων αρμοδιότητας της ΕΦ.Α Μεσσηνίας, σύμφωνα με το ΦΕΚ.6260/τ.΄β./01-11-2023 διαμορφώνεται ως εξής:

 ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ / ΜΟΥΣΕΙΩΝ ΤΗΣ ΕΦΟΡΕΙΑΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2023-2024

*Τρίτη κλειστό

*Closed on Tuesdays

Το Μοναστηριακό συγκρότημα του Ανδρομονάστηρου δεν είναι οργανωμένος

αρχαιολογικός χώρος. Ο εν λόγω χώρος θα ανοίγει από εργατοτεχνίτη της Υπηρεσίας μας (κ.Ιωάννη Κλεφτόγιαννη) ο οποίος έχει αναλάβει χρέη αποψίλωσης – καθαρισμού του χώρου στο πλαίσιο του ωραρίου εργασίας του (07:00-15:00).

Όλοι οι Αρχαιολογικοί Χώροι,τα Μνημεία και τα Μουσεία του Κράτους παραμένουν κλειστά κατά την 25^η και 26^η Δεκεμβρίου, την 1^η Ιανουαρίου και την 25^η Μαρτίου,επίσημες αργίες του Κράτους.

Τέλος, το Αρχαιολογικό Μουσείο Χώρας Τριφυλίας θα παραμείνει κλειστό λόγω των εργασιών που διεξάγονται στο πλαίσιο της κτηριακής αναβάθμισης του μουσείου.

Συναντήσεις με την προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας Ευαγγελία Μηλίτση, την υπεύθυνη του ανασκαφικού έργου στην αρχαία Θουρία δρ. Ξένη Αραπογιάννη, αλλά και τον επικεφαλής των ανασκαφών στην αρχαία Μεσσήνη, καθηγητή Πέτρο Θέμελη, συναντήθηκε αυτές τις μέρες ο υποψήφιος δήμαρχος Βασίλης Τζαμουράνης.

Συνοδευόμενος από κλιμάκιο του συνδυασμού ΚΑΛΑΜΑΤΑ_ΜΕΤΑ, ο Β. Τζαμουράνης συζήτησε διεξοδικά με την κ. Μηλίτση τα θέματα που αφορούν τη Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και το Δήμο Καλαμάτας. Μεταξύ άλλων, αναφέρθηκαν:

– Στους αργούς ρυθμούς της αρχαιολογικής έρευνας στην πλατεία Υπαπαντής.

– Στην εξεύρεση τρόπων ανάδειξης και προστασίας του αρχαιολογικού χώρου στα Ακοβίτικα, δίπλα στον ποταμό Άρι.

– Στις απαιτούμενες εργασίες προστασίας – ανάδειξης αλλά και περιμετρικού φωτισμού του μεσαιωνικού Κάστρου της Καλαμάτας.

– Και φυσικά, στην ανάγκη εξασφάλισης καλύτερης πρόσβασης στον σημαντικό μνημειακό χώρο της αρχαίας Θουρίας και των Ελληνικών, ώστε να αυξηθεί και η επισκεψιμότητά του.

Από την δρ. Αραπογιάννη, ο Β. Τζαμουράνης και το κλιμάκιο του συνδυασμού ενημερώθηκαν λεπτομερώς για την πρόοδο του εξαιρετικού ανασκαφικού έργου στην αρχαία Θουρία – το οποίο χρηματοδοτείται και από τον Δήμο Καλαμάτας.

Εν τω μεταξύ, σε επίσκεψή τους στην αρχαία Μεσσήνη οι υποψήφιοι του συνδυασμού είχαν τη χαρά να ξεναγηθούν και να ενημερωθούν σε βάθος από τον καθηγητή Πέτρο Θέμελη, για αυτόν τον μεγάλο και σημαντικό αρχαιολογικό χώρο – ο οποίος μπορεί να μην ανήκει στον Δήμο Καλαμάτας, αλλά η υποστήριξη και η προβολή του ευνοούν την προσέλκυση επισκεπτών και την αύξηση των εισοδημάτων, όχι μόνο στον γειτονικό Δήμο Μεσσήνης, μα σε όλη την ευρύτερη περιοχή.

Με τις επισκέψεις αυτές ο Βασίλης Τζαμουράνης και ο συνδυασμός ΚΑΛΑΜΑΤΑ ΜΕΤΑ υπογραμμίζουν το ενδιαφέρον τους για τα μνημεία και τους αρχαιολογικούς θησαυρούς, για τους οποίους θα μεριμνήσουν έμπρακτα, ώστε να αξιοποιηθεί σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό το συγκριτικό πλεονέκτημα που προσφέρουν στην περιοχή μας. Τόσο σε επίπεδο πολιτισμού όσο και σε επίπεδο αύξησης του τουρισμού.

«ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Ο ΣΥΦΑΝΟΠΠΕ»

Μία ακόμη σημαντική επαφή της ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΜΕΤΑ έγινε κατά την επίσκεψη κλιμακίου στα γραφεία του ΣΥΦΑΝΟΠΠΕ. Εκεί ο Βασίλης Τζαμουράνης και οι υποψήφιοι ενημερώθηκαν για τη λειτουργία του Συνεταιρισμού Φαρμακοποιών της Νότιας Πελοποννήσου, εκφράζοντας το ιδιαίτερο ενδιαφέρον τους για το συνεταιρίζεσθαι.

Τόνισαν μεταξύ άλλων ότι η συνεργατική κουλτούρα δημιουργεί οικονομίες κλίμακας – και με τον τρόπο αυτό υποστηρίζει τη μικρή επιχειρηματικότητα, στις σημερινές συνθήκες αυξημένου ανταγωνισμού.

«Ο ΣΥΦΑΝΟΠΠΕ», δήλωσαν, «αποτελεί λαμπρό παράδειγμα συνεταιριστικής οργάνωσης. Και αυτή η αντίληψη, όπως και η τεχνογνωσία του, θα μπορούν και πρέπει να διαδοθούν περαιτέρω – προς όφελος περισσότερων τομέων του μικρού εμπορίου, που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της οικονομίας μας».

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας σε συνεργασία με την “Codex Coniectura” και το Κέντρο Δημιουργικού Ντοκιμαντέρ διοργανώνει την Ομαδική Έκθεση Τέχνης “TERRA OLIVA PROJECT”, την Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου 2023 στις 20:00 στο Οχυρό Συγκρότημα Τρουπάκηδων – Μούρτζινων (Παλαιά Καρδαμύλη) .

Πρόκειται για ομαδική έκθεση με έργα 22 εικαστικών καλλιτεχνών με θέμα το  χαρακτηριστικό σύμβολο του μεσογειακού χώρου την Ελιά, η καλλιέργειά της οποίας  είναι συνυφασμένη με το μεσογειακό τοπίο και τους πολιτισμούς που αναδύθηκαν σε όλη την επικράτεια της Μεσογείου.

Την καλλιτεχνική επιμέλεια της έκθεσης  έχει ο εικαστικός Βασίλης Καριζώνης

Με την Υποστήριξη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας.

Εγκαίνια: 03-09-2023 στις 20:00

Διάρκεια της Έκθεσης: 03-09 έως 30-09-2023

Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά εκτός Τρίτης 08:00- 19:30

Οχυρό συγκρότημα Τρουπάκηδων – Μούρτζινων (Παλαιά Καρδαμύλη) 27210-73638

Τηλ. επικοινωνίας  : Βασίλης Καριζώνης 6938593241

Το Υπουργείο Πολιτισμού και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας διοργανώνουν για τέταρτη φορά μια πολιτιστική εμπειρία στον Αρχαιολογικό Χώρο της Αρχαίας Μεσσήνης στο πλαίσιο του επιτυχημένου θεσμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός», 2023.  Κεντρικός θεματικός άξονας του προγράμματος εκδηλώσεων  που πραγματοποιούνται σε μνημεία και αρχαιολογικούς χώρους ανά την Ελλάδα με τον συντονισμό της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, είναι η κλιματική κρίση και οι συντριπτικές επιπτώσεις της για το παρόν και το μέλλον του πλανήτη. Το Σάββατο 26 και την Κυριακή 27 Αυγούστου 2023, στις 21.30 θα πραγματοποιηθεί στην περιοχή του θεάτρου και της Αγοράς της Αρχαίας Μεσσήνης η παράσταση Euphoria, σε σκηνοθεσία, σύνθεση κειμένων και δραματουργική επεξεργασία Σοφίας Χιλλ.

Δύο νέοι ανάμεσα σε δυο κόσμους, ως άλλος Πενθέας και Διόνυσος, με όχημά τους τα κείμενα, αρχαία και άλλα, θα προσπαθήσουν να βρουν τη ρίζα, να θυμηθούν, να ανακαλέσουν. Τεχνολογία, πρόοδος, ανάπτυξη. Τι ονομάζουν οι αρχαίοι Ανάγκη; Γιατί χάνονται οι τέσσερις εποχές του χρόνου; Τι είναι ο ουμανισμός; Είναι ο άνθρωπος το κέντρο του κόσμου μας; Υπάρχει οικολογική συνείδηση; Εξαφανίζονται οι μεγάλοι πολιτισμοί; Μια παράσταση που βασικός πυρήνας της είναι η οικογένεια Χιλλ, σε μια αναζήτηση της ευφορίας μέσα από τη συνύπαρξη. Σε αυτό το επίπονο ταξίδι προς τη μνήμη, θα τους βοηθήσουν τέσσερις μουσικοί, συνθέτες και  ερμηνευτές και η ηθοποιός και σκηνοθέτρια της παράστασης Σοφία Χιλλ. Καθένας τους θα συνθέσει τη δική του πρωτότυπη μουσική, θα μελοποιήσει χορικά από αρχαίες τραγωδίες και άλλα κείμενα αλλά και θα ερμηνεύσει κομμάτια από την κλασική και την παραδοσιακή μουσική. Η πορεία ενάντια στη λήθη είναι επίπονη και η κάθαρση αναπόφευκτη. Ο επίλογος, όμως, ένας ύμνος στη ζωή.

Συντελεστές:

Σκηνοθεσία, σύνθεση κειμένων, δραματουργική επεξεργασία: Σοφία Χιλλ.

Κοστούμια: Νίκη Θεόκα.

Σχεδιασμός φωτισμών: Αλέκος Αναστασίου.

Σχεδιασμός ήχου: Βασίλης Δρούγκας.

Ερμηνεύουν: Σοφία Χιλλ, Κατερίνα Ζερβού, Άγγελος Χιλλ.

Μουσικοί: Γιώργος Καλούδης (κρητική λύρα, βιολοντσέλο), Ρουθ Χιλλ (κανονάκι, ρεκ), Δηµήτρης Ζερβός (κρουστά), Δηµήτρης Χιλλ (αφγανικό ραµπάµπ, σάζι).

Διεύθυνση παραγωγής: Σάιµον Χιλλ

Την παράσταση παρουσιάζει η ΑΜΚΕ UP HILL Πολιτιστικές Εκδηλώσεις.

H προκράτηση θέσης είναι υποχρεωτική. Το μόνο αντίτιμο είναι το εισιτήριο για την είσοδο στον αρχαιολογικό χώρο της  Αρχαίας Μεσσήνης (12 ευρώ).

Αναλυτικές πληροφορίες και προκρατήσεις θέσεων στις ιστοσελίδες: digitalculture.gov.gr, nationalopera.gr

Υποστηρίζουμε τον αγώνα των εργαζομένων στην Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας για την μη ιδιωτικοποίηση της διαχείρισης των πέντε μεγάλων δημόσιων μουσείων της χώρας (Εθνικό Αρχαιολογικό, Βυζαντινό και Χριστιανικό στην Αθήνα, Αρχαιολογικό Θεσσαλονίκης, Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη, Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου ) όπως προβλέπει το υπό ψήφιση νομοσχέδιο του Υπουργείου Πολιτισμού.

Μανώλης Μάκαρης

Επικεφαλής Δημοτικής Παράταξης

“Ανοιχτός Δήμος – Ενεργοί Πολίτες”

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας ανακοινώνει ότι την Δευτέρα 23-01-2023 ολοκληρώθηκε η διαδικασία δωρεάς ενός Αυτόματου Εξωτερικού Απινιδωτή για τις ανάγκες του αρχαιολογικού χώρου της αρχαίας Μεσσήνης από την εταιρεία PanProd – Παντελόπουλος ΑΕ. Η εν λόγω εταιρεία που δραστηριοποιείται στην Καλαμάτα με αντικείμενο την τυποποίηση και εξαγωγή αγροτικών προϊόντων, είχε εκφράσει την επιθυμία να προβεί στην δωρεά του απινιδωτή, η οποία και έγινε ασμένως δεκτή από την Εφορεία ύστερα και από την έγκριση της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Ο απινιδωτής παρεδόθη στην Προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας κ. Ευαγγελία Μηλίτση-Κεχαγιά από τον Πρόεδρο του Δ.Σ. της εταιρείας κ. Νικόλαο Παντελόπουλο και στη συνέχεια τοποθετήθηκε στον αρχαιολογικό χώρο της αρχαίας Μεσσήνης, ο οποίος δέχεται καθημερινά πλήθος επισκεπτών. Επισημαίνεται ότι τον Νοέμβριο του 2022, σε συνεργασία με το European Resuscitation Council/Basic Life Support Provider Course και με την χρηματοδότηση του ΥΠΠΟΑ, ολοκληρώθηκε κύκλος εκπαιδευτικών σεμιναρίων με στόχο την ευαισθητοποίηση και την εκπαίδευση των υπαλλήλων με ειδικότητα Φύλαξης-Πληροφόρησης και Διοικητικής Υποστήριξης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας στην εκμάθηση της Καρδιοαναπνευστικής Αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ) και της χρήσης του Αυτόματου Εξωτερικού Απινιδωτή (CPR/AED) για την υποστήριξη της καρδιακής λειτουργίας.

Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας ευχαριστεί θερμά και από αυτήν τη θέση την εταιρεία PanProd – Παντελόπουλος ΑΕ για την εν λόγω δωρεά, η οποία ενδέχεται να αποδειχθεί σωτήρια σε περίπτωση ανάγκης για την παροχή Α΄ Βοηθειών στους επισκέπτες του αρχαιολογικού χώρου.