Για κρίσιμα ζητήματα του πρωτογενή τομέα της Μεσσηνίας με εστίαση στην ελαιοκαλλιέργεια, την καλλιέργεια κορινθιακής σταφίδας, αλλά και τις θερμοκηπιακές καλλιέργειες ντομάτας, πραγματοποιήθηκε συνάντηση του βουλευτή Μεσσηνίας Περικλή Μαντά με τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Διονύση Σταμενίτη.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο κ. Μαντάς εξέφρασε την έντονη δυσαρέσκειά του για την εξαίρεση της ελιάς και της σταφίδας από το Μέτρο 23 και τη στήριξη των 143€. Τόνισε παράλληλα την ανάγκη για άμεση παρέμβαση ώστε να διασφαλιστεί η δίκαιη ενίσχυση των παραγωγών, δεδομένης της σημασίας των προϊόντων αυτών για την τοπική οικονομία, αλλά και λόγω της τεκμηριωμένης ζημιάς που έχει συντελεστεί λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων κατά την προηγούμενη χρονιά.

Ο κ. Μαντάς επίσης ενημέρωσε αναλυτικά τον υφυπουργό για τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει η ελαιοκαλλιέργεια στη Μεσσηνία, τονίζοντας την ανάγκη να υπάρξει ένας πλήρης σχεδιασμός με στόχο τη στήριξη της παραγωγής και την παροχή ουσιαστικών και αποτελεσματικών λύσεων για τους αγρότες. Σε αυτό το πλαίσιο ο βουλευτής ζήτησε από τον υφυπουργό να σχεδιαστεί ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα ενίσχυσης της ελαιοκαλλιέργειας, το οποίο θα στοχεύει στη βελτίωση της παραγωγικής βάσης, τη διασφάλιση της ποιότητας, την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, την προώθηση και προβολή των προϊόντων, καθώς και τη θεσμική θωράκιση της αγοράς. Από την πλευρά του ο υφυπουργός συμφώνησε στην ανάγκη διαμόρφωσης ενός τέτοιου πλαισίου και δεσμεύτηκε να εξετάσει τις δυνατές λύσεις το προσεχές διάστημα.

Επιπλέον ο κ. Μαντάς ενημέρωσε τον υφυπουργό για τις σοβαρές επιπτώσεις των ιώσεων που πρόσφατα έπληξαν τις καλλιέργειες θερμοκηπιακής ντομάτας, υπογραμμίζοντας την ανάγκη άμεσης στήριξης των παραγωγών, δεδομένου ότι πρόκειται για ζημιές που έχουν καταστήσει σημαντικό μέρος της παραγωγής απολύτως μη εμπορεύσιμο. Ο κ. Σταμενίτης δεσμεύτηκε προκειμένου το υπουργείο να εξετάσει, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες, τις διαθέσιμες χρηματοδοτικές δυνατότητες ώστε να εξασφαλιστεί η αποζημίωση όσων έχουν πληγεί.

Με δελτίο τύπου ο Αγροτικός Συνεταιρισμός ”Ένωση Μεσσηνίας” κάνει γνωστό σε όλους τους παραγωγούς της σταφίδας ότι ξεκίνησε η φύλαξη του προϊόντος στις εγκαταστάσεις του Συνεταιρισμού, με εκτίμηση πως από το 1.40€/κιλό που διαμορφώθηκε η τιμή πέρυσι θα είναι αισθητά μεγαλύτερη και θα ανακοινωθεί αρχές Σεπτεμβρίου.

Διανύουμε άλλη μια εξαιρετικά δύσκολη χρονιά για τον πρωτογενή τομέα. Μετά τις δυσβάσταχτες αυξήσεις στο κόστος παραγωγής και την ακρίβεια που τσακίζει το εισόδημα των παραγωγών. Ήρθαν οι καιρικές συνθήκες για να δώσουν το οριστικό χτύπημα. Η Μαύρη Σταφίδα αφού αφέθηκε βορά στις ορέξεις λίγων εμπόρων με απόλυτη ευθύνη της Κυβέρνησης, φέτος δέχθηκε άλλο ένα χτύπημα λόγω των καιρικών συνθηκών (καύσωνας) αλλά και των αγριόχοιρων. Απευθύνουμε έκκληση προς την Πολιτεία για την ανάγκη άμεσης στήριξης των σταφιδοπαραγωγών για να περισώσουμε ότι προλαβαίνουμε πριν την ολική εξαφάνιση. Επανερχόμαστε στο πάγιο αίτημα μας για την άμεση ανάγκη θέσπισης κινήτρων για την αναδιάρθρωση της καλλιέργειας μιας και το τελευταίο πρόγραμμα απέτυχε οικτρά, την ανάγκη χορήγησης έκτακτου βοηθήματος στους πληγέντες από επιθέσεις αγριόχοιρων καθώς και προγράμματος ενίσχυσης για ειδική περίφραξη των σταφιδαμπελώνων. Θα πρέπει άμεσα το Υπουργείο να επανεξετάσει το όριο παράδοσης σταφίδας (150 κιλά ανά στρέμμα) για την χορήγηση της συνδεδεμένης ενίσχυσης μιας και στις περισσότερες των περιπτώσεων το όριο αυτό είναι ανέφικτο λόγω των επιθέσεων από αγριόχοιρους που ως γνωστών δεν αποζημιώνονται από τον ΕΛΓΑ, με κίνδυνο παραγωγοί να μην τους χορηγηθεί συνδεδεμένη ενίσχυση.

Ξεκινάμε τις παραλαβές προς φύλαξη του προϊόντος στις εγκαταστάσεις του Συνεταιρισμού, εκτιμούμε πως από το 1.40€/κιλό που διαμορφώθηκε η τιμή πέρυσι, η φετινή εκκίνηση θα είναι αισθητά μεγαλύτερη και θα ανακοινωθεί αρχές Σεπτεμβρίου.

Ευχαριστούμε τις\τους Μεσσήνιες\ους παραγωγούς που διαχρονικά εμπιστεύονται το προϊόν τους στο Συνεταιρισμό μας καθώς μόνον η στήριξη συνεργατικών σχημάτων μπορεί να εγγυηθεί καλύτερες αποδόσεις για τους παραγωγούς και ασφαλέστερα για το κοινό τρόφιμα.

Σε δελτίο τύπου ο ΑΣ “Ένωση Μεσσηνίας” ανακοίνωσε το πρόγραμμα λειτουργίας των κέντρων παραλαβής σταφίδας εσοδείας 2023.

Διανύουμε άλλη μια εξαιρετικά δύσκολη χρονιά για τον πρωτογενή τομέα. Μετά τις δυσβάσταχτες αυξήσεις στο κόστος παραγωγής και την ακρίβεια που τσακίζει το εισόδημα των παραγωγών. Ήρθαν οι καιρικές συνθήκες και οι ασθένειες να αποτελειώσουν μια σειρά προϊόντων. Η Μαύρη Σταφίδα αφού αφέθηκε βορά στις ορέξεις λίγων εμπόρων με απόλυτη ευθύνη της Κυβέρνησης, φέτος δέχθηκε το τελειωτικό χτύπημα λόγω των καιρικών συνθηκών και των ασθενειών. Απευθύνουμε έκκληση προς την Πολιτεία για την ανάγκη άμεσης στήριξης των σταφιδοπαραγωγών για να περισώσουμε ότι προλαβαίνουμε πριν την ολική εξαφάνιση. Τέλος παραμένουμε αμετακίνητοι στο πάγιο αίτημα μας για την άμεση ανάγκη θέσπισης κινήτρων για την αναδιάρθρωση της καλλιέργειας μιας και το τελευταίο πρόγραμμα απέτυχε οικτρά, αλλά και ανάγκη της χορήγησης έκτακτου βοηθήματος στους πληγέντες από επιθέσεις αγριόχοιρων καθώς και προγράμματος ενίσχυσης για ειδική περίφραξη των σταφιδαμπελώνων.

Ξεκινάμε από αύριο τις παραλαβές προς φύλαξη του προϊόντος στις εγκαταστάσεις του Συνεταιρισμού, η τιμή θα ανακοινωθεί το αμέσως επόμενο διάστημα. Καλούμε τους παραγωγούς να μην ενδώσουν σε τιμές εφάμιλλες με τις περσινές να αναμένουν νεώτερες ανακοινώσεις.

Ευχαριστούμε τους Μεσσήνιους παραγωγούς που διαχρονικά εμπιστεύονται το προϊόν τους στο Συνεταιρισμό μας καθώς μόνον η στήριξη συνεργατικών σχημάτων μπορεί να εγγυηθεί καλύτερες αποδόσεις για τους παραγωγούς και ασφαλέστερα για το κοινό τρόφιμα.

Ένα από τα προβλήματα που ταλάνισαν τον αγροτικό κόσμο της Μεσσηνίας και μας απασχόλησε σταθερά την τελευταία διετία, είναι το ζήτημα της χαμηλής τιμής της σταφίδας, ένα ζήτημα που δημιουργήθηκε τεχνητά ως αποτέλεσμα της αποθεματοποίησης της σοδειάς του 2020 από μια εταιρεία, και όχι λόγω μείωσης της ζήτησης από τις αγορές.

Παρά το γεγονός ότι η ουσία και οι λεπτομέρειες του προβλήματος είναι πλήρως γνωστές τόσο σε όσους ασχολήθηκαν με την επίλυση του προβλήματος όσο και στους ίδιους τους παραγωγούς, παρατηρείται μια συνεχή προσπάθεια από κάποιους να διατηρείται η εντύπωση πως υπήρχε λύση στο πρόβλημα, που δεν επιλέχθηκε από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Ταυτόχρονα αφήνονται υπονοούμενα στους παραγωγούς για την τοποθέτηση συγκεκριμένων βουλευτών επί του θέματος, καλλιεργώντας έτσι μια αίσθηση υπονόμευσης του αιτήματος των παραγωγών για μια δίκαιη τιμή του προϊόντος τους. Είναι όμως έτσι;

Θυμίζω σε όλους πως πραγματοποιήθηκαν πολλαπλές συνεχόμενες συσκέψεις με τις εκάστοτε ηγεσίες του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, είτε ατομικά είτε με τη συμμετοχή όλων των βουλευτών των σταφιδοπαραγωγικών νομών. Κοινός τόπος σε όλες τις συσκέψεις ήταν από την πρώτη στιγμή πως η ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ της τάξης των 8.000 τόνων, που διατηρεί μια και μόνη εταιρία με δεσπόζουσα θέση στην αγορά, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΟΜΙΜΗ και θα προκαλούσε βαρύτατες κυρώσεις για τη χώρα μας στο επίπεδο του ευρωπαϊκού/ενωσιακού δικαίου. Ταυτόχρονα δεν διασφαλιζόταν με τον τρόπο αυτό ότι η εταιρία θα συνέχιζε να δίνει υψηλές τιμές στους παραγωγούς

Τόσο εγώ όσο και η μεγάλη πλειοψηφία των συναδέλφων βουλευτών ζητήσαμε επιτακτικά από την αρχή και τελικά πετύχαμε την ενίσχυση απευθείας των παραγωγών, με τρόπο νόμιμο και εφικτό, επιδοτώντας την παραγωγή ανά κιλό μέσης στρεμματικής απόδοσης, μέσω της διαδικασίας de minimis, τόσο για το 2022 όσο και το 2023. Η λύση αυτή, επαναλαμβάνω, ήταν η μόνη ΝΟΜΙΜΗ και ΕΦΙΚΤΗ λύση, η οποία δεν θα μας ενέπλεκε με τα επιχειρηματικά ρίσκα της εταιρείας. Στην διαδρομή και αφού πλέον αποκλείστηκε η απόσυρση, ακούστηκαν και άλλες λύσεις, όπως η απευθείας αγορά των αποθεμάτων σταφίδας για τις Ένοπλες Δυνάμεις, οι οποίες όπως είχαν ανάγκες ύψους μόνο 50 τόνων, ή η αποστολή τους ως ανθρωπιστική βοήθεια στην Τουρκία, λύσεις άνευ ουσίας και αποτελέσματος.

Δεν είπαμε ότι η λύση της απευθείας ενίσχυσης των παραγωγών αποτελεί πανάκεια, ούτε βέβαια πως αντιμετωπίζει πλήρως το πρόβλημα. Είναι όμως νόμιμη και δεν θα επιφέρει πρόστιμα στη χώρα μας για παράνομες ενισχύσεις και για τον λόγο αυτό προκρίθηκε. Χωρίς πανηγυρισμούς, χωρίς μεγάλα λόγια για τις «ενέργειες μας», αθόρυβα και ουσιαστικά, στηρίξαμε με την πλειονότητα των βουλευτών και προωθήσαμε τη μόνη εφικτή λύση. Με τον ίδιο αθόρυβο τρόπο εντοπίσαμε και αντιμετωπίσαμε το πρόβλημα στην καταβολή της ενίσχυσης στην σταφίδα για το 2023, ένα πρόβλημα που οφείλεται στον ίδιο τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Επικοινώνησα και τον πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο οποίος με διαβεβαίωσε ότι οι πληρωμές που εκκρεμούν θα καταβληθούν. Για το θέμα αυτό ο οργανισμός θα εκδώσει και σύντομα σχετική ανακοίνωση.

Κοιτώντας όμως τη μεγάλη εικόνα, αυτό που οφείλουμε ως Πολιτεία να δούμε είναι την πορεία της σταφίδας ως προς την εμπορευσιμότητά της και σε σχέση με το κόστος παραγωγής, και στη συνέχεια να σχεδιάσουμε προγράμματα αναδιάρθρωσης καλλιεργειών, προκειμένου όσοι σταφιδοπαραγωγοί το επιθυμούν να ξεκινήσουν μια νέα καλλιέργεια, χωρίς όμως να χάσουν το εισόδημά τους.

Μιλώ πάντα με ειλικρίνεια και ευθύτητα, ακόμα και όταν αυτά που έχω να πω είναι δυσάρεστα. Γιατί βασικό χαρακτηριστικό του λαϊκισμού είναι η εσκεμμένη ανειλικρίνεια, είναι να προτείνεις ανέφικτα πράγματα και να επαίρεσαι για λύσεις που δεν μπορούν να υλοποιηθούν, συντηρώντας φρούδες ελπίδες και αντιμετωπίζοντας τους συνομιλητές σου ως «πελάτες» και όχι ως πολίτες. Πολιτεύομαι με την αλήθεια και αυτή είναι η μόνη γλώσσα που μιλώ με τους συμπολίτες μου!

Πώς οι γλυκές κορινθιακές σταφίδες και το αλμυρούτσικο παστό ψάρι βρέθηκαν στο ίδιο τσουκάλι, πότε εξέλειψε η συνταγή από τα καλαματιανά νοικοκυριά και γιατί τα τελευταία χρόνια γνωρίζει ξανά μεγάλες πιένες; Ο ντόπιος Ανδρέας Ζαγάκος αφηγείται μια ιστορία που ξεκινάει από τους λιμενεργάτες του Μεσοπολέμου, περνάει στον αείμνηστο Επίκουρο και φτάνει ως τον Ηλία Μαμαλάκη και τους μάγειρες και σεφ της νέας εποχής.

Όποιος ψάχνει ελληνικές παραδοσιακές συνταγές με παστό μπακαλιάρο, γρήγορα θα βρεθεί αντιμέτωπος με τον περίφημο «μπακαλιάρο τσιλαδιά», ένα πιάτο που παντρεύει τον παστό «φτωχογιάννη» με τις μεσσηνιακές και κορινθιακές σταφίδες. Πιάτο του οποίου τη γέννηση θρύλοι και ιστορία, σε ένα συχνά αξεδιάλυτο μα πάντα γοητευτικό κουβάρι, τοποθετούν στο λιμάνι της Καλαμάτας τον καιρό του Μεσοπολέμου. Μάλιστα η πρώτη σχετική αφήγηση φαίνεται να γίνεται αρκετά πρόσφατα -από τον αείμνηστο Αλβέρτο Αρούχ, συγγραφέα και γευσιγνώστη, όταν βρέθηκε στο καφέ-εστιατόριο «Το Κύμα» για την παρουσίαση του βιβλίου του «Κριτική του γευστικού λόγου». Καθώς όμως αρκετοί Καλαματιανοί δεν θυμούνται να μπαίνουν σταφίδες στον μπακαλιάρο των παιδικών τους χρόνων, απευθύνθηκα στον Ανδρέα Ζαγάκο, ιδιοκτήτη του εν λόγω μαγαζιού και αυτήκοο μάρτυρα της ιστορίας του ευρυμαθή Επίκουρου, προκειμένου να διηγηθεί από πρώτο χέρι τι τρέχει με τον «μπακαλιάρος τσιλαδιά». Γιατί δυσκολεύονται να θυμηθούν την παραδοσιακή συνταγή κάποιοι ντόπιοι και πώς έφτασε σήμερα ξαναζεί μια δεύτερη ζωή;

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή – από τον Μεσοπόλεμο

«Το λιμάνι της Καλαμάτας στο Μεσοπόλεμο ήταν κυρίαρχο εμπορικό λιμάνι. Τα πλοία που έρχονταν φορτωμένα παστό μπακαλιάρο από τις βόρειες θάλασσες με σκοπό να προμηθεύσουν την Ανατολική Μεσόγειο, περνούσαν το Γιβραλτάρ και όπως θα περίμενε κανείς κατέπλεαν στο πρώτο ασφαλές λιμάνι και πόλη που γνώριζαν: της Καλαμάτας» λέει ο Ανδρέας Ζαγάκος, σημειώνοντας πως η Πάτρα, με το επίσης σπουδαίο λιμάνι της, δεν βόλευε καθότι ψηλότερα στο χάρτη. «Εδώ λοιπόν κατέληγαν τα καράβια και γινόταν η εκφόρτωση του μπακαλιάρου, καράβια τα οποία εν συνεχεία φορτώνονταν τοπική σταφίδα για να μη φύγουν άδεια». Σε αυτό αλισβερίσι όλο και κάποιο κασόνι με μπακαλιάρο θα έσπαγε, όλο και κάποιο σακί σταφίδα θα σκιζόταν, άρπαζαν λοιπόν οι λιμενεργάτες -φτωχοί άνθρωποι- τα προϊόντα μην πάνε χαμένα, τα πήγαιναν σπίτι, σκάρωναν οι γυναίκες ένα φαΐ με αυτά…

Αυτή την όμορφη ιστορία είχε διηγηθεί πάνω-κάτω ο Επίκουρος, όταν μετά το τέλος της παρουσίασης του βιβλίου του πήγαν όλοι μαζί για φαγητό. Θυμάται χαρακτηριστικά ο Ανδρέας Ζαγάκος τη βραδιά και το αναπάντεχο και αφοπλιστικό ερώτημα του Αρούχ: «Τι φρέσκα ψάρια είχε ετοιμάσει, ο εστιάτορας, και καλός μας φίλος, για να καλοπεριποιηθεί τον Αλβέρτο, τι σαβόρο, τι καυκαλήθρες, τι χόρτα ωραία… Κι όμως, γυρνάει ο Επίκουρος παρ’ όλ’ αυτά και ρωτάει: “Κανά πιάτο με παστό μπακαλιάρο δεν έχουμε”; Μένουν κάγκελο όλοι. Τόσο φρέσκο ψάρι εδώ πέρα, τι μπακαλιάρο μας λέει τούτος… Δεν το είχαμε καν σκεφτεί».

Ο Αλβέρτος λοιπόν ήταν ο άνθρωπος που εκείνη τη νύχτα επισήμανε την καταγωγή του «μπακαλιάρου τσιλαδιά» συμπληρώνοντας μάλιστα ότι η πλειονότητα των συνταγών με μπακαλιάρο στην Ελλάδα είναι μεσσηνιακές. «Έτσι άρχισαν να ξετυλίγονται οι μνήμες μας και να λέμε μεταξύ μας “ναι, ρε, φίλε, τρώγαμε αρκετό μπακαλιάρο πιτσιρίκια, στο σπίτι μας”», συνεχίζει ο κ. Ζαγάκος, «έχουμε κι άλλες ενδιαφέρουσες συνταγές με το “παστό ψάρι του βουνού”, όπως τον μαγειρευτό μπακαλιάρο με τσιγαριστά χόρτα και μυρωδικά -ένα πιάτο που άλλοι το φτιάχνουν με λεμόνι κι άλλοι το σπάνε με λίγη ντομάτα».

Με το «ξήλωμα» της σταφίδας το πιάτο λησμονήθηκε

Γιατί όμως χάθηκε ο «μπακαλιάρος τσιλαδιά» από τις παραδοσιακές κατσαρόλες για τόσο μεγάλο διάστημα ώστε να τον ξεχάσει μια γενιά; Μετά τον Πόλεμο και τις δεκαετίες που ακολούθησαν το πιάτο λησμονήθηκε για ένα πολύ συγκεκριμένο λόγο, σύμφωνα πάντα με τον κ. Ζαγάκο. «Γιατί απλούστατα δεν είχαμε πια σταφίδα! Γιατί τις σταφίδες τις “ξηλώσαμε” -αν θυμάσαι- προκειμένου να βάλουμε όλοι ελιές. “Ξηλώσαμε” το εθνικό μας προϊόν, αυτό που μας μεγάλωσε στο Μεσοπόλεμο, αυτό που σπούδασε γενιές… Ειδικά στο κομμάτι Αχαΐα, Αιγιάλεια, Ηλεία, Μεσσηνία, οι σταφίδες ήταν ο «μαύρος χρυσός». Αλλά οι πάντες ξερίζωσαν τα αμπέλια, που είναι δύσκολη καλλιέργεια, για να βάλουν λιόδεντρα και να βγάλουν ελαιόλαδο. Έτσι οι σταφίδες έφυγαν από την καθημερινότητα των Καλαματιανών».

Η δεύτερη ζωή του «μπακαλιάρου τσιλαδιά»

Με την όμορφη ιστοριούλα ωστόσο του Αλβέρτου Αρούχ να κάνει το γύρο του διαδικτύου, αλλά κυρίως με τον τόσο αγαπητό και λαοφιλή Ηλία Μαμάλακη να μαγειρεύει λίγο αργότερα για την ιστορική τηλεοπτική εκπομπή «Μπουκιά και συγχώριο» μια λαχταριστή καλαματιανή «τσιλαδιά» στο γκάζι, η φήμη του πιάτου εκτοξεύτηκες σε όλη την Ελλάδα.  Σήμερα πια βρίσκει κανείς εκτός από το «Στο κύμα» του Ανδρέα Ζαγάκου σε αρκετά εστιατόρια της Καλαμάτας μπακαλιάρο τσιλαδιά. Ο κάθε μάγειρας την αποδίδει με το δικό του τρόπο, άλλοι πιο απλά, άλλοι πιο δημιουργικά, άλλοι πιο αποδομημένα. Τα βασικά στοιχεία του πιάτου πάντως παραμένουν ο παστός μπακαλιάρος, η ντομάτα, το ελαιόλαδο και το μπόλικο κρεμμύδι σε μια πλούσια (βαριά στην αρχική τουλάχιστον εκδοχή) σάλτσα και οι σταφίδες που προστίθενται προς το τέλος να μελώσουν. «Είναι μια συνταγούλα που όπου τη βρίσκουν Έλληνες και ξένοι, την τιμούν», λέει ο κ. Ζαγάκος. Γιατί; Μα γιατί μυρίζει Μεσόγειο και αποτυπώνει τη ζωή και την ατμόσφαιρα των πάλαι ποτέ των λιμανιών της.

ΠΗΓΗ icookgreek.com

Η Ο.Π. της ΠΕΣ, μαζί με όλες τις Συνεταιριστικές Οργανώσεις και τις Ομάδες Παραγωγών Σταφίδας από την Πελοπόννησο και τη Ζάκυνθο, συγκάλεσαν σήμερα (30.08.2022) σύσκεψη στην έδρα της Συνεταιριστικής Οργάνωσης ΣΚΟΣ στην Πάτρα, προσκαλώντας και τις Ιδιωτικές Μεταποιητικές Εξαγωγικές Επιχειρήσεις, προκειμένου να εξεταστεί η τρέχουσα και κρίσιμη κατάσταση στη σταφίδα.

Δυστυχώς, στη σύσκεψη αυτή, εκτός από τους εκπροσώπους των Συνεταιρισμών, των Ομάδων Παραγωγών, του Ανεξάρτητου Αγροτικού Συλλόγου Αιγιαλείας, της ΠΕΣ και της ΣΚΟΣ, συμμετείχε μόνο ένας Ιδιώτης Εξαγωγέας, η εταιρεία MELISAGRO Α.Ε. Καμία άλλη ιδιωτική εξαγωγική επιχείρηση, παρότι προσκλήθηκαν, δεν παρέστη στη σύσκεψη. Κατόπιν λεπτομερούς εξέτασης της κατάστασης και της σταφιδικής κρίσης που διέρχεται το προϊόν, όλοι οι συγκαλέσαντες τη σύσκεψη κατέθεσαν την πρόταση που είχαν διατυπώσει στη σύσκεψη της 8ης Ιουλίου για ελάχιστη τιμή παραγωγού € 1,50 ανά κιλό.

Η ηχηρή απουσία των ιδιωτών εμπόρων και εξαγωγέων καταδικάστηκε από όλους τους παρισταμένους, καθώς εκλήφθηκε ως έλλειψη ενδιαφέροντος για τα προβλήματα που απασχολούν τους σταφιδοπαραγωγούς, καθώς η ομόφωνη απόφαση ήταν η απαραίτητη προϋπόθεση για τον καθορισμό και την εφαρμογή της ελάχιστης τιμής σταφίδας στο € 1,50 ανά κιλό. Κατόπιν αυτών, όλοι οι μετέχοντες στη σύσκεψη, αντιλαμβανόμενοι την κρισιμότητα της κατάστασης και για την αποφυγή της διαβλεπόμενης κατάρρευσης της τιμής της σταφίδας, ομόφωνα αποφάσισαν τον ορισμό κατώτατης τιμής € 1,25 ανά κιλό σταφίδας.

Επίσης, ομόφωνα αποφασίστηκε να επανεξεταστεί η κατάσταση στην αγορά του προϊόντος και αν υπάρξουν καλύτερες προϋποθέσεις να στηριχθεί περαιτέρω η τιμή προς όφελος του σταφιδοπαραγωγού.

Καταδικάζουμε ομόφωνα για άλλη μια φορά τη στάση των ιδιωτικών εξαγωγικών επιχειρήσεων για την απουσία τους και την αδιαφορία που επέδειξαν για εμάς τους σταφιδοπαραγωγούς σε αυτή την κρίσιμη σύσκεψη και καλούμε όλους τους συναδέλφους μας σταφιδοπαραγωγούς να στηρίξουν με το προϊόν τους όσους ανταποκρίθηκαν στην πρόσκλησή μας και παρέστησαν στη σημερινή σύσκεψη.

Ομόφωνα, τέλος, καταδικάστηκε η στάση της Πολιτείας για τη μη απορρόφηση των αποθεμάτων σταφίδας που προκλήθηκαν από την Πανδημία, η οποία ζημίωσε ανεπανόρθωτα και συνεχίζει να ζημιώνει τους σταφιδοπαραγωγούς.

Νέα παρέμβαση για το θέμα της σταφίδας πραγματοποίησε ο βουλευτής Μεσσηνίας Περικλής Μαντάς με Ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή, τονίζοντας ότι η συμφωνία του περασμένου Δεκεμβρίου για απορρόφηση των αποθεμάτων σοδειάς 2020 βρίσκεται μέχρι στιγμής «κυριολεκτικά στον αέρα».

Όπως σημειώνει ο κ. Μαντάς στην Ερώτησή του, παρά το γεγονός ότι αρχικά έγινε δεκτή με ανακούφιση από τους παραγωγούς η πρόσφατη συμφωνία του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σπήλιου Λιβανού με τη συντριπτική πλειοψηφία παραγωγών, συνεταιριστών και  ιδιωτικών μεταποιητικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της κορινθιακής σταφίδας, για απορρόφηση των συσσωρευμένων αποθεμάτων σε τιμή 1,40 ευρώ το κιλό, «η συμφωνία δεν έχει ακόμα τεθεί σε πλήρη ισχύ με μόνο κάποιες περιορισμένες εμπορικές πράξεις να έχουν λάβει χώρα», ενώ παράλληλα δεν έχει ανακοινωθεί ακόμα «η διαδικασία που το υπουργείο σκοπεύει να εφαρμόσει προκειμένου να διασφαλίσει τη τήρηση της συμφωνίας από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές».

Σύμφωνα με τον κ. Μαντά, έχει μεσολαβήσει ήδη ένας ολόκληρος μήνας από την 21η Δεκεμβρίου οπότε το υπουργείο ανακοίνωσε τη σχετική συμφωνία, χωρίς μέχρι τώρα να έχουν γίνει γνωστές οι λεπτομέρειες και ο τρόπος υλοποίησής της, με αποτέλεσμα «η τιμή παραγωγού να συνεχίζει να είναι σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα και να έχει απολεσθεί σε μεγάλο βαθμό η αισιοδοξία που καλλιεργήθηκε λόγω της επίτευξης της συμφωνίας». Κατά τον βουλευτή Μεσσηνίας, πολλοί παραγωγοί, ιδιαίτερα οι πιο ευάλωτοι συνεχίζουν να δέχονται τεράστιες πιέσεις για να πουλήσουν όσο-όσο, παρά το γεγονός ότι δόθηκε παράταση για τη συνδεδεμένη ενίσχυση μέχρι τις 17 Φεβρουαρίου, η οποία μάλλον όμως κρίνεται ανεπαρκής. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Μαντάς, «οι τιμές του προϊόντος συνεχίζουν να κινούνται στα ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα του 0,50 έως 1 ευρώ το κιλό, σίγουρα κάτω από τη συμφωνηθείσα τιμή του 1,40 ευρώ το κιλό και πολύ κάτω από τη τιμή του 1,70 ευρώ το κιλό που επιτεύχθηκε κατά τα προηγούμενα έτη», σημειώνοντας ταυτόχρονα ότι ουσιαστικά «η συμφωνία της 21ης Δεκεμβρίου βρίσκεται αυτή τη στιγμή κυριολεκτικά στον αέρα».

Ο κ. Μαντάς ζητά τέλος να ενημερωθεί για τη διαδικασία που προτίθεται να εφαρμόσει το υπουργείο προκειμένου να υλοποιηθεί η συμφωνία της 21ης Δεκεμβρίου, ζητώντας να μάθει με ποιον τρόπο μπορεί να υπάρξει επιτάχυνση δεδομένου ότι αφορά σε απορρόφηση χιλιάδων τόνων κορινθιακής σταφίδας και με στόχο η κρίση να μη μεταφερθεί στις επόμενες σοδειές. Παράλληλα ζητά από το υπουργείο να θωρακίσει τους παραγωγούς απέναντι στο ενδεχόμενο απώλειας της συνδεδεμένης ενίσχυσης και στις ασφυκτικές πιέσεις που δέχονται προκειμένου να πουλήσουν την παραγωγή τους σε ιδιαίτερα χαμηλή τιμή, ενώ ζητά ενημέρωση σχετικά με την πορεία της Ομάδας Εργασίας για τη χάραξη στρατηγικής για την κορινθιακή σταφίδα, που εξήγγειλε το υπουργείο ότι πρόκειται να δημιουργήσει.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης:

Αθήνα, 21/01/2022

ΕΡΩΤΗΣΗ

Θέμα: «Καθυστερήσεις στην απορρόφηση πλεονασμάτων κορινθιακής σταφίδας»

Αξιότιμε κύριε υπουργέ,

Όπως έγινε γνωστό στις 21 Δεκεμβρίου του περασμένου έτους μέσω Δελτίου Τύπου του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, πραγματοποιήθηκε συμφωνία μεταξύ του υπουργείου και της συντριπτικής πλειοψηφίας παραγωγών, συνεταιριστών και  ιδιωτικών μεταποιητικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της κορινθιακής σταφίδας, ώστε να υλοποιηθεί πρόγραμμα απορρόφησης των αποθεμάτων του προϊόντος σοδειάς 2020 με τιμή 1,40 ευρώ το κιλό.

Η εξέλιξη αυτή έγινε δεκτή με ανακούφιση από σχεδόν όλους όσοι δραστηριοποιούνται στον τομέα της κορινθιακής σταφίδας και πρωτίστως τους παραγωγούς, αφού με τη σταδιακή απόσυρση των αποθεμάτων η τιμή παραγωγού μπορεί σύντομα να επανέλθει στα φυσιολογικά της επίπεδα, αντί για τα πολύ χαμηλά που είχε βρεθεί τους τελευταίους μήνες. Ταυτόχρονα δημιουργούνται οι απαραίτητες προϋποθέσεις αφενός για τον περιορισμό της κρίσης σε μία μόνο σοδειά, αλλά και αφετέρου για την συνολική επαναφορά της ομαλότητας και της σταθερότητας της αγοράς, τόσο εντός Ελλάδας όσο και στο εξωτερικό. Παρά όμως την επίτευξη της συγκεκριμένης συμφωνίας, έστω και με σημαντική καθυστέρηση, είναι γεγονός ότι μέχρι σήμερα και παρότι έχει περάσει ένας ολόκληρος μήνας από τις σχετικές ανακοινώσεις, η συμφωνία δεν έχει ακόμα τεθεί σε πλήρη ισχύ με μόνο κάποιες περιορισμένες εμπορικές πράξεις να έχουν λάβει χώρα, ούτε βέβαια έχει ανακοινωθεί η διαδικασία που το υπουργείο σκοπεύει να εφαρμόσει προκειμένου να διασφαλίσει τη τήρηση της συμφωνίας από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές.

Αποτέλεσμα της νέας αυτής αργοπορίας είναι η τιμή παραγωγού να συνεχίζει να είναι σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα και να έχει απολεσθεί σε μεγάλο βαθμό η αισιοδοξία που καλλιεργήθηκε λόγω της επίτευξης της συμφωνίας, καθώς πολλοί παραγωγοί βλέπουν με απελπισία να χάνονται οριστικά οι καλές τιμές που επιτεύχθηκαν την προηγούμενη πενταετία. Ταυτόχρονα οι πιο ευάλωτοι από αυτούς υφίστανται ασφυκτικές πιέσεις να πουλήσουν το προϊόν τους όσο-όσο και σε ιδιαίτερα χαμηλές τιμές προς εμπορικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον κλάδο, προκειμένου να αποκτήσουν τα απαραίτητα τιμολόγια πώλησης για να λάβουν τη συνδεδεμένη ενίσχυση που δικαιούνται. Έτσι, παρά τη σχετική παράταση που δόθηκε για τη συνδεδεμένη ενίσχυση μέχρι τις 17 Φεβρουαρίου 2022, οι τιμές του προϊόντος συνεχίζουν να κινούνται στα ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα του 0,50 έως 1 ευρώ το κιλό, σίγουρα κάτω από τη συμφωνηθείσα τιμή του 1,40 ευρώ το κιλό και πολύ κάτω από τη τιμή του 1,70 ευρώ το κιλό που επιτεύχθηκε κατά τα προηγούμενα έτη, γεγονός που υποδηλώνει εν τέλει στην πράξη ότι η συμφωνία της 21ης Δεκεμβρίου βρίσκεται αυτή τη στιγμή κυριολεκτικά στον αέρα.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάσθε:

1. Ποιος είναι ο σχεδιασμός του υπουργείου και μέσω ποιας διαδικασίας πρόκειται να υλοποιηθεί η συμφωνία της 21ης Δεκεμβρίου 2021 για την κορινθιακή σταφίδα;

2. Δεδομένου ότι η διαδικασία απορρόφησης των αποθεμάτων εκτιμάται ότι θα είναι ιδιαίτερα χρονοβόρα αφού αφορά σε χιλιάδες τόνους του προϊόντος, με ποιον τρόπο σκοπεύει το υπουργείο να την επιταχύνει, ώστε η τρέχουσα κρίση να μη μεταφερθεί στις επόμενες σοδειές και εις βάρος των παραγωγών;

3. Πώς σκοπεύει το υπουργείο να θωρακίσει τους παραγωγούς απέναντι στις πιέσεις που δέχονται λόγω ενδεχόμενης απώλειας της συνδεδεμένης ενίσχυσης, δεδομένου ότι η παράταση έως τις 17 Φεβρουαρίου είναι σχεδόν αδύνατο να είναι αρκετή;

4. Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η συγκρότηση Ομάδας Εργασίας για τη χάραξη εθνικής στρατηγικής για την κορινθιακή σταφίδα που εξαγγέλθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2021 και πότε πρέπει να αναμένονται τα πρώτα αποτελέσματα από τις εργασίες της;

Στην παράταση των προθεσμιών παράδοσης ξηρής σταφίδας προχώρησε ο ΟΠΕΚΕΠΕ, έπειτα από συνεννόηση με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, προκειμένου να διευκολυνθούν οι σταφιδοπαραγωγοί στην συγκέντρωση των απαραίτητων τιμολογίων για τη λήψη της συνδεδεμένης ενίσχυσης.

Όπως ενημέρωσε τηλεφωνικά τον βουλευτή Μεσσηνίας της ΝΔ Μίλτο Χρυσομάλλη ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σπήλιος Λιβανός, με την υπ’αριθ. 3225/19.01.2022 Απόφαση του Προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ κ. Δημήτρη Μελά παρατείνεται έως τις 17 Φεβρουαρίου η ημερομηνία παράδοσης ξηρής σταφίδας στις εγκεκριμένες μεταποιητικές επιχειρήσεις, ενώ παράλληλα παρατείνεται έως τις 4 Μαρτίου η αντίστοιχη προθεσμία καταχώρησης των συνολικών ποσοτήτων αποξηραμένης κορινθιακής σταφίδας ανά γεωργό ή φορέα στην ηλεκτρονική εφαρμογή του ΟΠΕΚΕΠΕ από τις μεταποιητικές επιχειρήσεις, καθώς και η μεταφόρτωση σε ψηφιακή μορφή των δελτίων ποσοτικής παραλαβής/τιμολόγιων ανά παραγωγό.

«Το ΥΠΑΑΤ και ο ΟΠΕΚΕΠΕ προχώρησαν στην ικανοποίηση του αιτήματος των σταφιδοπαραγωγών για την παράταση των σχετικών προθεσμιών παράδοσης σταφίδας στις μεταποιητικές επιχειρήσεις, αίτημα που μετέφερα κι εγώ στον Υπουργό Σπήλιο Λιβανό, όπως και άλλοι συνάδελφοι. Η παράταση αυτή θα επιτρέψει στους παραγωγούς να συγκεντρώσουν ευκολότερα τα απαραίτητα τιμολόγια πώλησης για τη λήψη της συνδεδεμένης ενίσχυσης και παράλληλα να ωφεληθούν από υψηλότερες τιμές στην πώληση της κορινθιακής σταφίδας, καθώς ήδη έχει ξεκινήσει η απορρόφηση των αποθεμάτων της, όπως έχει συμφωνηθεί ήδη από τον Δεκέμβριο του 2021, μεταξύ του Υπουργείου, της πλειοψηφίας των παραγωγών, των συνεταιριστικών φορέων και των μεταποιητών του κλάδου. Θα συνεχίσουμε σε συνεννόηση με τον Υπουργό Σπήλιο Λιβανό να προσπαθούμε για το καλύτερο για τους σταφιδοπαραγωγούς μας», δήλωσε ο Μίλτος Χρυσομάλλης.

Η απουσία αποτελεσματικού σχεδίου και οι σημαντικές καθυστερήσεις από την πλευρά του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ώστε να αντιμετωπιστεί έγκαιρα το ζήτημα των αποθεμάτων κορινθιακής σταφίδας, βρέθηκαν στο επίκεντρο της Επίκαιρης Ερώτησης του βουλευτή Μεσσηνίας Περικλή Μαντά που συζητήθηκε σήμερα στη Βουλή. Όπως μάλιστα σημείωσε ο μεσσήνιος βουλευτής, «η μόνη αποτελεσματική λύση που μπορεί να δοθεί πλέον είναι μέσω ενός προγράμματος άμεσης απόσυρσης με εθνική χρηματοδότηση», ωστόσο το υπουργείο φαίνεται να επιδιώκει την περισσότερο χρονοβόρα και ως εκ τούτου αναποτελεσματική κατ’ εξαίρεση έγκριση από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.

Αναλυτικότερα όπως σημείωσε ο κ. Μαντάς στις τοποθετήσεις του, η κορινθιακή σταφίδα είναι ένα μοναδικό και εμβληματικό αγροτικό προϊόν, το οποίο αφενός εξάγεται σε πολύ μεγάλο βαθμό και αφετέρου έχει πληγεί ιδιαίτερα από την πανδημία, κυρίως λόγω του κλεισίματος σημαντικών διεθνών αγορών στις οποίες παραδοσιακά διακινείται. Κατά τον βουλευτή το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει σε μία υπέρ-συσσώρευση αποθεμάτων της περασμένης σοδειάς, πλήττοντας παραγωγούς και συνεταιριστικούς φορείς που έχουν συγκεντρώσει το προϊόν στις αποθήκες τους, με αποτέλεσμα σήμερα «το προϊόν να μην έχει τιμή» και η συνολική αγορά να έχει σχεδόν ολοκληρωτικά καταρρεύσει.

Επιπλέον ο κ. Μαντάς σημείωσε ότι τουλάχιστον μέσα από δικές του δράσεις, κοινοβουλευτικές ερωτήσεις και συστηματική επικοινωνία όλο το προηγούμενο διάστημα ακόμα και πριν το καλοκαίρι, το υπουργείο είχε ενημερωθεί αναλυτικά για αυτές τις αρνητικές προοπτικές, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να έχει υπάρξει κάποιο απτό αποτέλεσμα. Παράλληλα απάντησε στις προηγούμενες αιτιάσεις του υπουργείου αναφορικά με τη μη δυνατότητα υλοποίησης προγράμματος απόσυρσης των αποθεμάτων, τονίζοντας ότι το υπουργείο έχει στη διάθεσή του αφενός την απαραίτητη τεκμηρίωση ύπαρξης των αποθεμάτων, αλλά και αφετέρου τη νομική γνωμοδότηση ότι μπορεί να προβεί σε πρόγραμμα απόσυρσης, ενώ ζήτησε να υπάρξει ξεκάθαρη ενημέρωση σχετικά με τις προθέσεις του υπουργείου.

Όσον αφορά στη λύση που πλέον μπορεί να δοθεί, ο κ. Μαντάς σημείωσε ότι λόγω της πολύ μεγάλης καθυστέρησης οι επιλογές πλέον έχουν περιοριστεί σημαντικά και προκειμένου να διασωθεί έστω και τώρα η αγορά, θα πρέπει να αναζητηθούν λύσεις απόσυρσης με χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους, και όχι ευρωπαϊκούς, με σχετική ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Όπως χαρακτηριστικά τόνισε, πρόκειται για μια προσέγγιση που «είναι απολύτως νόμιμη, τόσο από το εθνικό δίκαιο όσο και από το ενωσιακό, λύνει το πρόβλημα αύριο το πρωί με τις μικρότερες δυνατές απώλειες, κρατώντας όρθιους τους παραγωγούς και τις συνεταιριστικές ενώσεις, στηρίζοντας όποιον έχει το απόθεμα και λύνοντας το πρόβλημα διά παντός, ακόμα και για την επόμενη χρονιά».

Απαντώντας στον βουλευτή Μεσσηνίας ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Γιώργος Στύλιος δήλωσε ότι το υπουργείο αντιλαμβάνεται το πρόβλημα και τις προεκτάσεις του και τον ενημέρωσε για την οικονομική στήριξη που έχουν λάβει μέχρι σήμερα οι σταφιδοπαραγωγοί μέσω επιστρεπτέων προκαταβολών. Παράλληλα αναφέρθηκε στη στάση που τήρησε το υπουργείο στην Ευρωπαϊκή Σύνοδο των υπουργών Γεωργίας, όπου η ελληνική πλευρά σημείωσε τα «σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει η εν λόγω αγορά», «τη συσσώρευση των αδιάθετων αποθεμάτων» και τη «δεινή θέση των παραγωγών». Παράλληλα διαφώνησε ότι η συγκεκριμένη απόσυρση είναι σύμφωνη με τους ευρωπαϊκούς κανόνες και γι’ αυτό ζητήθηκε να υπάρξει κατ’ εξαίρεση έγκριση, σημειώνοντας αφενός ότι αυτή την οδό σκοπεύει να ακολουθήσει το υπουργείο και αφετέρου ότι υπάρχουν χρήματα τα οποία υπό προϋποθέσεις μπορούν να διατεθούν ως ενίσχυση απευθείας προς τους παραγωγούς, μετά όμως από σχετική ευρωπαϊκή έγκριση όπως προβλέπεται σε αυτές τις περιπτώσεις.

Σε αγορά ποσότητας κορινθιακής σταφίδας, ώστε να διανεμηθεί σε μαθητές των δημοτικών σχολείων ή στις κοινωνικές δομές του Δήμου Καλαμάτας, πρότεινε σε ερώτηση που κατέθεσε στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο Δημοτικός Σύμβουλος Λιάππας Λεωνίδας.

Ο κ. Λιάππας τόνισε ότι το πρόβλημα που έχει ανακύψει από τη μη διάθεση της περσινής παραγωγής, λόγω της πανδημίας, από την Συνεταιριστική οργάνωση, έχει επιφέρει κατρακύλα στην τιμή της σταφίδας και σαν αποτέλεσμα έχει την συρρίκνωση του εισοδήματος των παραγωγών της Μεσσηνίας.

Επίσης , επεσήμανε ότι με τη διάθεση του προϊόντος σε μαθητές, τους στρέφουμε σε υγιεινές διατροφικές συνήθειες.

Κατά  την συζήτηση του προϋπολογισμού ο κ. Λιάππας τόνισε ότι ο Προϋπολογισμός είναι διαχειριστικός  και διεκπεραιωτικός, καθώς δεν προβλέπει κάτι πρωτοπόρο και ουσιαστικό για την ανάπτυξη των Συνοικιών και των Τοπικών Κοινοτήτων.

Πως γίνεται να μιλάμε, αναρωτήθηκε, για ανάπτυξη των Τ.Κ. καθώς δεν έχει γίνει καμία διαβούλευση με τα Τοπικά Συμβούλια. Επίσης θεωρεί ασήμαντο το ποσό των 1.000 και των 2.000 €, που έχουν να διαχειριστούν οι Τ.Κ.

Επεσήμανε επίσης την έλλειψη κονδυλίων για την πολιτιστική αποκέντρωση της περιφέρειας.

Τέλος άσκησε κριτική για τα κονδύλια που διατίθενται για την σχολική στέγη, την έλλειψη κωδικών για σεμινάρια και ημερίδες για την «ναυαρχίδα» των προϊόντων μας που είναι το λάδι και η ελιά Καλαμών και για τα ποσά που διατίθενται  για την οδοποιία, τα οποία είναι ελάχιστα για να καλύψουν τις ανάγκες του Δήμου.

Σε κατάθεση Επίκαιρης Ερώτησης για την κορινθιακή σταφίδα προχώρησε ο βουλευτής Μεσσηνίας Περικλής Μαντάς, με αφορμή την κάθετη πτώση των τιμών παραγωγού που παρατηρείται το τελευταίο διάστημα, γεγονός που συνδέεται άμεσα με τη μεγάλη συσσώρευση αποθεμάτων από την περασμένη χρονιά, λόγω μη διάθεσής του προϊόντος εξαιτίας της πανδημίας.

Στην Ερώτησή του ο κ. Μαντάς αναφέρεται στη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε για το θέμα τον περασμένο Ιούλιο στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, μεταξύ του υπουργού και εκπροσώπων της Παναιγιάλειου Ένωσης Συνεταιρισμών (ΠΕΣ), στην οποία το υπουργείο αναγνώρισε τη σημαντικότητα της κορινθιακής σταφίδας ως προϊόν που εξάγεται στη συντριπτική του πλειονότητα. Παράλληλα στη συνάντηση είχε τονιστεί από την πλευρά του υπουργείου η ανάγκη να υφίστανται και να λειτουργούν μεγάλες και υγιείς συνεταιριστικές οργανώσεις όπως η ΠΕΣ, ενώ είχε συμφωνηθεί να πραγματοποιηθεί σύντομα νέα συνάντηση με τους εκπροσώπους της, ώστε να καθορισθούν οι τρόποι επίλυσης του ζητήματος των αποθεμάτων και στήριξης των παραγωγών που έχουν πληγεί λόγω της πανδημίας.

Όπως σημειώνει ο βουλευτής Μεσσηνίας, έκτοτε η ΠΕΣ τεκμηρίωσε στο υπουργείο την ύπαρξη των σχετικών αποθεμάτων κορινθιακής σταφίδας προσκομίζοντας έκθεση ορκωτών λογιστών, καθώς και κατέθεσε ειδική γνωμοδότηση από νομικό γραφείο εγνωσμένου κύρους, σύμφωνα με την οποία είναι σύννομη η διαδικασία απόσυρσης των αποθεμάτων. Ταυτόχρονα ζήτησε τον προγραμματισμό νέας συνάντησης με τον υπουργό, προκειμένου να  επιλυθεί άμεσα το πρόβλημα και να μην δημιουργηθούν συνθήκες κατάρρευσης των τιμών παραγωγού.

Όπως όμως σημειώνει ο κ. Μαντάς, μετά από τη συνάντηση του Ιουλίου καμία ενέργεια προστασίας της σταφίδας δεν έχει υλοποιηθεί από την πλευρά του υπουργείου στη βάση όσων συμφωνήθηκαν, με αποτέλεσμα σήμερα «το προϊόν να βρίσκεται στα αζήτητα» και «χιλιάδες αγρότες να βρίσκονται σε απόγνωση». Παράλληλα ο βουλευτής ζητά να ενημερωθεί για τις ενέργειες του υπουργείου προκειμένου να προστατευθεί η κορινθιακή σταφίδα, καθώς και ρωτά εάν η κυβέρνηση σκοπεύει να υλοποιήσει πρόγραμμα απόσυρσης των αποθεμάτων, ώστε η αγορά να επανέλθει σύντομα σε συνθήκες κανονικής λειτουργίας και να αποκατασταθούν οι τιμές στα φυσιολογικά τους επίπεδα.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Επίκαιρης Ερώτησης:

Αθήνα, 01/11/2021

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Θέμα: «Προστασία κορινθιακής σταφίδας»

Μετά την ολοκλήρωση της συνάντησής σας, με εκπροσώπους της Παναιγιάλειου Ένωσης Συνεταιρισμών (ΠΕΣ) στις 16 Ιουλίου 2021, εκδώσατε δελτίο τύπου στο οποίο αναφέρατε συνοπτικά τα εξής: (α) συζητήσατε το ζήτημα των αποθεμάτων της Κορινθιακής Σταφίδας, που έχουν δημιουργηθεί εξαιτίας της πανδημίας του κορωνοϊού, (β) χαρακτηρίσατε το προϊόν ως μαύρο χρυσό, (γ) αναφερθήκατε στην ανάγκη ύπαρξης μεγάλων, υγιών συνεταιριστικών οργανώσεων και αναγνωρίσατε ότι τα χαρακτηριστικά αυτά, ενσαρκώνει η ΠΕΣ, η οποία είναι μια μεγάλη, υγιής και ιστορική, αμιγώς συνεταιριστική οργάνωση με παράδοση και (δ) συμφωνήσατε  να αναζητηθούν σύντομα σε νέα συνάντηση, από κοινού τρόποι επίλυσης του ζητήματος των αποθεμάτων και στήριξης των παραγωγών, καθώς και του εμβληματικού προϊόντος της σταφίδας.

Σε συνέχεια της παραπάνω συνάντησης, η ΠΕΣ στο πλαίσιο των δεσμεύσεων που ανέλαβε, χορήγησε στις υπηρεσίες του Υπουργείου σας κάθε στοιχείο που αποδεικνύει την ύπαρξη του εν λόγω αποθέματος και, μάλιστα, σας προσκόμισε σχετική έκθεση ορκωτών ελεγκτών που πιστοποίησαν με ακρίβεια τα αποθέματα της σταφίδας. Επίσης, έγκαιρα σας κατέθεσε ειδική γνωμοδότηση από νομικό γραφείο εγνωσμένου κύρους για την απολύτως σύννομη, τόσο με το εθνικό όσο και με το ενωσιακό δίκαιο, διαδικασία απόσυρσης των αποθεμάτων και σας ζήτησε νέα συνάντηση για την επίλυση του προβλήματος. Ταυτόχρονα, υπηρεσίες του υπουργείου σας, διενήργησαν εξονυχιστικό επιτόπιο έλεγχο και διαπίστωσαν την απολύτως νόμιμη ύπαρξη των αποθεμάτων, παρόλο που ακόμη δεν έχει κοινοποιηθεί το σχετικό πόρισμα. Από τις 17 Ιουλίου έως και σήμερα δεν έχει υλοποιηθεί καμία ενέργεια εκ μέρους σας, στη βάση όσων συμφωνήσατε στη συνάντηση αυτή και το αποτέλεσμα δυστυχώς είναι το προϊόν να βρίσκεται στα αζήτητα, χιλιάδες αγρότες να βρίσκονται σε απόγνωση και μια εμβληματική καλλιέργεια του τόπου μας να οδηγείται στην καταστροφή.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάσθε:

1. Σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προβεί η κυβέρνηση για την άμεση στήριξη των παραγωγών κορινθιακής σταφίδας, στο πλαίσιο αντιμετώπισης των επιπτώσεων της πανδημίας;
2. Θα προβεί η κυβέρνηση την εφαρμογή προγράμματος απόσυρσης των πλεονασμάτων κορινθιακής σταφίδας, τα οποία σήμερα ανέρχονται σε περίπου 5.000 τόνους;

Η Συντονιστική Επιτροπή των Συλλαλητηρίων των Σταφιδοπαραγωγών της Πελοποννήσου αφού έλαβε υπόψη της:

Α. Τις αποφάσεις των συλλαλητηρίων όλων των Σταφιδικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων και των Περιφερειών Δυτικής Ελλάδας & Πελοποννήσου για απόσυρση του πλεονάσματος σταφίδας ως την μόνη και αποτελεσματική λύση για την στήριξη του Σταφιδοπαραγωγού.

Β. Την μέχρι σήμερα επιδειχθείσα πλήρη αδιαφορία και ανοχή του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για την σταφιδική κρίση που οργανώνεται επί 7 μήνες από μια μικρή συντεχνία εμπόρων με συνέπεια την κατάρρευση της τιμής της σταφίδας και την εξαθλίωση των Σταφιδοπαραγωγών

ΚΑΛΟΥΜΕ:

Εκ της Συντονιστικής Επιτροπής (Συνεταιριστικές Οργανώσεις – Σταφιδοπαραγωγοί – Αχαΐας – Κορινθίας – Ηλείας – Μεσσηνίας)

Συνάντηση με τον θεματικό Αντιπεριφερειάρχη Αγροτικής Ανάπτυξης Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας Θεόδωρο Βασιλόπουλο, είχε σήμερα 15 Οκτωβρίου στο γραφείο του, ο Αντιπεριφερειάρχης Μεσσηνίας Στάθης Αναστασόπουλος.

Συζητήθηκαν θέματα που απασχολούν τον αγροτικό τομέα, κάνοντας ιδιαίτερη αναφοράς στην κορινθιακή σταφίδα και τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί με τα συσσωρευμένα αποθέματα της περσινής παραγωγής και την αδυναμία απορρόφησης από την αγορά. Τονίστηκε η αναγκαιότητα διατήρησης και προστασίας του προϊόντος και αναφέρθηκε ότι είναι η κατάλληλη στιγμή εφαρμογής ενός προγράμματος αναδιάρθρωσης, με ανάλογη ευρωπαϊκή χρηματοδότηση από το ταμείο ανάκαμψης ή άλλο χρηματοδοτικό πρόγραμμα. Όσον αφορά τη σταφίδα, η συζήτηση οδήγησε σε μια κοινή διαπίστωση, αυτή της αναγκαιότητας ύπαρξης σχεδίου ενίσχυσης του προϊόντος με δράσεις διατήρησής του, δράσεις εκπαίδευσης, ενημέρωσης κλπ.

Συζητήθηκαν επίσης τα αποτελέσματα της κλιματικής αλλαγής και η επίδραση τους στην ελαιοκαλλιέργεια, ένα θέμα το οποίο απασχολεί και άλλες ευρωπαϊκές χώρες με άμεσες συνέπειες την μείωση του αγροτικού εισοδήματος. Τονίστηκε η άμεση ανάγκη ενίσχυσης του εισοδήματος των αγροτών, ενώ όσον αφορά την ελιά ΠΟΠ Καλαμάτα έγινε κοινώς αποδεκτό η ανάγκη συνεννόησης στην κατεύθυνση αποκατάστασης των ζητημάτων και εξεύρεσης λύσης υποστήριξης του προϊόντος, για την αποφυγή των ελληνοποιήσεων.

Ακόμα συζητήθηκαν τα εγγειοβελτιωτικά έργα, τονίστηκε η αναγκαιότητα υποστήριξης, συντήρησης και αναβάθμισης των υπάρχοντων ώστε να είναι δυνατή η ορθή αξιοποίηση του αρδευτικού ύδατος. Τέλος έγινε αναφορά στην Νέδα και αναφέρθηκε η προσπάθεια συνεργασίας των δύο όμορων Περιφερειών με κοινό στόχο την ανάπτυξη της περιοχής. Έχει ήδη συζητηθεί μεταξύ των περιφερειαρχών, η δημιουργία ενός προγράμματος ολοκληρωμένης χωρικής ανάπτυξης, μέσω του ΕΣΠΑ για την υλοποίηση δράσεων στην ευρύτερη περιοχή της Νέδας.

Η συζήτηση έκλεισε με τη σύμφωνη άποψη και των δυο πλευρών στη δημιουργία κοινών ημερίδων και εκδηλώσεων για την προώθηση των αγροτικών προϊόντων. Στο περιθώριο της συνάντησης έγινε ανταλλαγή δώρων και δεσμεύθηκαν για επόμενη συνάντηση.

Συνάντηση Αντιπεριφερειάρχη με εκπροσώπους της Ένωσης γονέων Καλαμάτας

Συνάντηση είχε, σήμερα Παρασκευή 15 Οκτωβρίου, ο Αντιπεριφερειάρχης Μεσσηνίας Στάθης Αναστασόπουλος, με το διοικητικό συμβούλιο της Ένωσης Γονέων Καλαμάτας. Τα μέλη του συμβουλίου εκπροσώπησαν και μετέφεραν αιτήματα των γονέων των σχολικών μονάδων Σπερχογίας, Θουρίας και Αντικαλάμου, σχετικά με τη μεταφορά μαθητών. Ενημέρωσαν τον Αντιπεριφερειάρχη για το θέμα που έχει προκύψει και αφορά μαθητές που μετακινούνται από τον Αντικάλαμο και την Σπερχογεία προς τα σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Θουρία. Τόνισαν ότι πρόκειται για ένα μείζων θέμα το οποίο πρέπει να λυθεί άμεσα, καθώς προέχει η ασφάλεια των μαθητών, ζητώντας επίσης στην επίλυση να συμβάλει και το ΚΤΕΛ δημιουργώντας ένα ενδιάμεσο δρομολόγιο.

Ο Αντιπεριφερειάρχης γνωστοποίησε στα μέλη της ένωσης ότι ήδη έχει ασχοληθεί με το θέμα και έχει κάνει επικοινωνία με το ΚΤΕΛ, μετά από παρέμβαση των διευθυντών γυμνασίου και λυκείου Θουρίας. Ενημέρωσε όμως ότι το περσινό δρομολόγιο εξυπηρετούσε μαθητές δημοτικού σχολείου, οι οποίοι την φετινή χρονιά δεν γράφτηκαν στο σχολείο και το δρομολόγιο δεν υλοποιείται. Δεσμεύθηκε όμως, κατόπιν και της νέας πρότασης  να γίνει εκ νέου προσπάθεια επίλυσης του ζητήματος.

Οι αγροτικοί σύλλογοι Γαργαλιάνων – Μεσσήνης – Χανδρινού καλούνε τους βιοπαλαιστές αγρότες σε αγωνιστική κινητοποίηση την πέμπτη 7-10-2021 και ώρα 11:00πμ στο διοικητήριο στην Καλαμάτα για το θέμα της σταφίδας.

Αναλυτικά:

Από τον περασμένο Μάρτιο είναι γνωστό στην κυβέρνηση ότι η σταφίδα αντιμετωπίζει πρόβλημα λόγω ότι η ΠΕΣ στον ανταγωνισμό της με άλλους μεταποιητές σταφιδέμπορους συγκέντρωσε μεγάλο όγκο της περσινής παραγωγής δημιουργώντας ένα ”απόθεμα”. Σήμερα το πρόβλημα οξύνεται καθώς η φετινή παράγωγη προστίθεται στην ήδη συσσωρευμένη περσινή με αποτέλεσμα το μάρμαρο να το πληρώνουν οι παραγωγοί που έχουν να αντιμετωπίσουν από τη μια τους εκβιασμούς των εμπόρων που θέλουν να την αρπάξουν σε εξευτελιστική τιμή και από την άλλη τις ανοιχτές τιμές της ΠΕΣ .

Το πρόβλημα της σταφίδας έρχεται να προστεθεί στα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε όλα αυτά τα χρόνια σε όλα μας τα προϊόντα, όπως την ελιά Καλαμών , το λάδι, την πατάτα, τα κηπευτικά και το φυστίκι φέτος που πλέον πέφτει η τιμή του κάτω από το κόστος παραγωγής. Ταυτόχρονα έχουμε να αντιμετωπίσουμε και το δυσβάσταχτο κόστος παραγωγής με τα αγροτικά εφόδια να έχουν τρομερές αυξήσεις (λιπάσματα 40% αύξηση), το αγροτικό ρεύμα ακριβαίνει και το πετρέλαιο κυμαίνεται σε τιμές απαγορευτικές.

Δεν θα μείνουμε με σταυρωμένα χέρια να περιμένουμε παθητικά τον ξεριζωμό μας! Γι αυτό συνάδελφοι δίνουμε το αγωνιστικό πάρων αύριο ημέρα πέμπτη και ώρα 11:00 στο διοικητήριο με τα αγροτικά μας μηχανήματα.

Προσυγκεντρωσεις: ώρα 9:30πμ Καζάρμα- ώρα 10:30πμ στον κόμβο της Μεσσήνης.

Διεκδικούμε μαχητικά:

1) Να διασφαλιστεί η απορρόφηση της φετινής παραγωγής (2021) σε τιμή που να καλύπτει το κόστος παραγωγής και να αφήνει εισόδημα επιβίωσης στους σταφιδοπαραγωγούς.

2) Να διασφαλιστεί η διάθεση του αποθέματος σε κρατικές δομές πχ σε στρατό, σχολεία, νοσοκομεία κλπ- με τιμές που να διασφαλίσουν ότι δεν θα υπάρξει επιβάρυνση για τους σταφιδοπαραγωγούς μέλη της ΠΕΣ

3) Μέτρα μείωσης του κόστους παραγωγής: Κατάργηση ΦΠΑ σε αγροτικά μέσα και εφόδια-είδη πρώτης ανάγκης. Αφορολόγητο πετρέλαιο όπως στους εφοπλιστές. Μείωση της τιμής του αγροτικού τιμολογίου ρεύματος και των λαϊκών νοικοκυριών – καμία διακοπή αγροτικής-οικιακής παροχής.

Δήλωση του Θανάση Πετράκου

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα μείνει στην ιστορίας ως νεκροθάφτης της μαύρης σταφίδας διότι υποχρεώνει τους σταφιδοπαραγωγούς να εγκαταλείψουν την καλλιέργεια της μαύρης σταφίδας .Αρνήθηκαν και αρνούνται    να ικανοποιήσουν  το δίκαιο αίτημα των σταφιδοπαραγωγών για απόσυρση των αποθεμάτων – πλεονασμάτων της μαύρης σταφίδας  γεγονός που οδηγεί στην κατάρρευση της τιμής της. Ευθύνες όμως έχει και ο Περιφερειάρχης Πελοποννήσου κ. Π. Νίκας ο οποίος αντί να στηρίξει τους σταφιδοπαραγωγούς επέλεξε να γίνει η ντουντούκα της κυβέρνησης και των ιδιωτών εξαγωγέων τα συμφέροντα των οποίων επέλεξε να προωθήσει η κυβέρνηση σε βάρος των σταφιδοπαραγωγών και του εμβληματικού- ιστορικού προϊόντος.

Η οργή των σταφιδοπαραγωγών όμως θα σας  πνίξει κ. Μητσοτάκη  και εσάς  και  τους υπουργούς σας και τα στελέχη σας γιατί οι σταφιδοπαραγωγοί γνωρίζουν ότι  δεν στηρίζετε το δίκαιο αίτημα για την απόσυρση των πλεονασμάτων της σταφίδας γιατί τα αποθέματα αυτά στη μεγάλο τους μέρος τα έχει η Παναιγιάλειος Ένωση. Προφανώς αν ήταν στα χέρια ιδιωτών και όχι στα χέρια του συνεταιρισμού η κυβέρνηση σας  θα αποφάσιζε να γίνει το κράτος αγοραστής ύστατης καταφυγής λόγω της πανδημίας.

Οι σταφιδοπαραγωγοί  γνωρίζουν  ότι Μητσοτάκης και  Λιβανός και από κοντά και ο Νίκας αντί να στηρίξουν τους σταφιδοπαραγωγούς στηρίζουν τα συμφέροντα των ιδιωτών  φίλων τους  οι οποίοι κατά το παρελθόν έχουν ρίξει «κανόνια» στους σταφιδοπαραγωγούς και λυμαίνονταν τη σταφίδα σε εξευτελιστικές τιμές. Αυτοί  θέλουν να χρεοκοπήσει η Παναιγιάλειος για να μας ξαναφάνε τη σταφίδα τσάμπα. Είναι προκλητικό   το γεγονός  ότι η κυβέρνηση   αντί να λειτουργήσει ως υπερασπιστής του δημοσίου και κοινωνικού συμφέροντος και των 20.000 οικογενειών που καλλιεργούν τη μαύρη σταφίδα και των συνεταιρισμών τους που στηρίζουν το εισόδημά τους, λειτουργεί ως υπερασπιστής συμφερόντων ιδιωτών.

Οι μάσκες κ. Μητσοτάκη κ. Λιβανέ και κ. Νίκα έπεσαν . Ο εκπρόσωπος   αυτών των καταστροφικών για τους σταφιδοπαραγωγούς ιδιωτικών συμφερόντων ο  κ. Κουνινιώτης βγήκε και είπε καθαρά ότι «είναι ικανοποιημένος γιατί η αγορά οδεύει προς σταθεροποίηση»!!! και ως εκπρόσωπος τύπου της κυβέρνησης μας ενημερώνει ότι η κυβέρνηση θα «κάνει το καθήκον της»  !!!! . Προφανώς καθήκον της κυβέρνησης κατά τον νέο εκπρόσωπο της κυβέρνησης κ. Κουνινιώτη είναι η κατάρρευση της τιμής της σταφίδας κατά 60%  για να την αγοράσει τζάμπα και η υπόσχεση  ότι ΘΑ  δώσει  η κυβέρνηση  κάποια ψίχουλα 10 με 20 λεπτά νομίζοντας ότι θα γλιτώσει την οργή των σταφιδοπαραγωγών .Όμως κ. Μητσοτάκη να είσαι σίγουρος ότι δεν θα γλιτώσεις την οργή μας . Επέλεξες στρατόπεδο οπότε οι σταφιδοπαραγωγοί θα σε πολεμήσουμε . Εμείς με  ενότητα  και τον αγώνα μας και με όσους μας στηρίζουν και εσύ με τους Κουνινιώτηδες.

Ο Θανάσης Πετράκος είναι Περιφερειακός Σύμβουλος Πελοποννήσου ,πρώην βουλευτής και σταφιδοπαραγωγός.

Ο Δήμος Μεσσήνης προχώρησε σε αναγγελία ζημιάς για τις καλλιέργειες που επλήγησαν από τον έντονο και παρατεταμένο καύσωνα που διήρκεσε για αρκετές ημέρες και κορυφώθηκε στις 5 Αυγούστου 2021. Η αναγγελία έχει γίνει σε όλες τις Τοπικές Κοινότητες του Δήμου Μεσσήνης και αφορά ζημιές σε σύκα, σταφίδες, αμπέλια, κηπευτικά, κ.ά.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την έναρξη και τη λήξη υποβολής των δηλώσεων, θα γίνει η σχετική ανακοίνωση από τον Δήμο. Ακολούθως, οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να επικοινωνούν με τους προέδρους των Τοπικών Κοινοτήτων, με τον αρμόδιο ανταποκριτή του ΕΛΓΑ της Τοπικής Κοινότητας ή στο Τμήμα Αγροτικής Ανάπτυξης του Δήμου Μεσσήνης στο τηλέφωνο 27223-60218.

Νωρίτερα σήμερα, ο Δήμαρχος Μεσσήνης Γιώργος Αθανασόπουλος ενημέρωσε τηλεφωνικά τον πρόεδρο του ΕΛΓΑ Ανδρέα Λυκουρέντζο για τις ζημιές στις καλλιέργειες σύκου, σταφίδας και κηπευτικών από τον παρατεταμένο καύσωνα, ζητώντας την άμεση εκτίμηση των ζημιών από κλιμάκια του ΕΛΓΑ. Ο πρόεδρος του Οργανισμού συμμεριζόμενος τους αγρότες, σημείωσε ότι θα συντομευτούν οι διαδικασίες αποτίμησης των ζημιών που έχει υποστεί η φυτική παραγωγή από τον ισχυρό καύσωνα.