Με την τέλεση μνημοσύνου την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2026, τιμήθηκε η μνήμη των 20 θυμάτων του καταστρεπτικού σεισμού της 13^ης Σεπτεμβρίου 1986. Το μνημόσυνο τελέσθηκε, από τον Δήμο Καλαμάτας, στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου Φλαρίου, ο οποίος είχε τότε πληγεί σοβαρά από τον σεισμό και επί 9 έτη παρέμεινε κλειστός.

Του ιερού μνημοσύνου και της θείας Λειτουργίας που προηγήθηκε, προέστη ο Πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσσηνίας Αρχιμ. Φίλιππος Χαμαργιάς, ο οποίος προ του πέρατος, αφού αναφέρθηκε στην ανοικοδόμηση της πόλης, η οποία αναγεννήθηκε μέσα από τα συντρίμμια, εν συνεχεία συνεχάρη τον Δήμαρχο Καλαμάτας για την πρωτοβουλία αυτή, τονίζοντας την ανάγκη για προσευχή για τους κεκοιμημένους αδελφούς μας.

Στο μνημόσυνο παρέστησαν ο Δήμαρχος Καλαμάτας κ. Αθ. Βασιλόπουλος, ο Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη κ. Ιωάννης Λαμπρόπουλος, ο Βουλευτής Μεσσηνίας κ. Μίλτος Χρυσομάλλης, οι Αντιπεριφερειάρχες κ. Στάθης Αναστασόπουλος και Αναστάσιος Αδαμόπουλος, πλήθος μελών του Δημ. Συμβουλίου, εκπρόσωποι του 9^ου Σ.Π., της Ελληνικής Αστυνομίας, του Πυροσβεστικού Σώματος, του Λιμενικού, της Ο.Α.Κ. και του Ερυθρού Σταυρού.

Μετά το πέρας του μνημοσύνου, άπαντες μετέβησαν εν πομπή στο Μνημείο του Σεισμού και αφού τελέσθηκε τρισάγιο, ο Δήμαρχος κ. Αθ. Βασιλόπουλος εναπέθεσε μια ανθοδέσμη στη μνήμη των θυμάτων του σεισμού.

Εκδήλωση μνήμης με την παρέλευση 37 ετών από τους σεισμούς του 1986 πραγματοποιήθηκε σήμερα, Τετάρτη 13 Σεπτεμβρίου 2023, στις 12 το μεσημέρι, στο μνημείο που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Κροντήρη και Νέδοντος.

Τελέστηκε τρισάγιο για την ανάπαυση των ψυχών των θυμάτων των σεισμών της 13ης και της 15ης Σεπτεμβρίου 1986, ενώ ακολούθως ο Δήμαρχος Θανάσης Βασιλόπουλος απέθεσε λίγα λουλούδια στο μνημείο και τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή.

Μιλώντας για τα τραγικά γεγονότα, ο Δήμαρχος Καλαμάτας έκανε μία σύντομη ιστορική αναδρομή των γεγονότων του ’86, τόνισε ότι ο Δήμος συνεχίζει στην κατεύθυνση της θωράκισης έναντι των φυσικών καταστροφών με έργα υποδομής αλλά και μηχανισμούς αντιμετώπισης, ενώ υπογράμμισε ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε ποτέ ότι η χώρα μας είναι σεισμογενής.

ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Στις 13 Σεπτεμβρίου 1986, ημέρα Σάββατο, η πόλη και μεγάλο μέρος της περιοχής της Καλαμάτας επλήγησαν από καταστροφικό σεισμό, στις 8.22 το βράδυ, ενώ οι ζημιές πολλαπλασιάστηκαν από τον – μικρότερου μεγέθους, αλλά επίσης πολύ ισχυρό – σεισμό της Δευτέρας 15 Σεπτεμβρίου 1986.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΑΣΠ, «ο σεισμός (Μ=6,0) που έπληξε την Μεσσηνία στις 13 Σεπτεμβρίου 1986 ήταν ιδιαίτερα καταστροφικός. 20 άνθρωποι σκοτώθηκαν και 80 τραυματίστηκαν. Στην πόλη της Καλαμάτας κατέρρευσαν 4 πολυκατοικίες. Από τα 9.124 κτίρια της Καλαμάτας το 20% κρίθηκαν κατεδαφιστέα, το 16% έπαθαν σοβαρές βλάβες, το 36% έπαθαν ελαφρές βλάβες και μόνο το 28% δεν έπαθαν βλάβες.
Το χωριό Ελαιοχώρι καταστράφηκε ενώ τα χωριά Βέργα, Πολιανή, Άρις, Αρτεμισία και Νέδουσα έπαθαν σοβαρές ζημιές. Παρατηρήθηκαν πτώσεις βράχων από τον Ταΰγετο και διακόπηκε η κυκλοφορία στον οδικό άξονα Σπάρτης – Καλαμάτας για 24 ώρες.
Ο μεγαλύτερος μετασεισμός (Μ=5,4) έγινε στις 15 Σεπτεμβρίου».

35 χρόνια μετά τους φονικούς σεισμούς του 1986, ο Δήμος Καλαμάτας διοργανώνει εκδηλώσεις μνήμης, τη Δευτέρα 13 Σεπτεμβρίου 2021.

Στις 12.00 στο μνημείο στη συμβολή των οδών Κροντήρη και Νέδοντος θα τελεστεί Τρισάγιο υπέρ αναπαύσεως των ψυχών όσων έχασαν τη ζωή τους από τους σεισμούς του 1986.

Στις 20.00 στον κήπο του Μεγάρου Χορού Καλαμάτας θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση κατά την οποία θα απευθύνουν χαιρετισμό ο Δήμαρχος Καλαμάτας Θανάσης Βασιλόπουλος και ο πρώην Δήμαρχος Σταύρος Μπένος. Θα ακολουθήσει ομιλία από τον Καθηγητή Δυναμικής Τεκτονικής & Εφαρμοσμένης Γεωλογίας και διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών, Πρόεδρο του Τμήματος Γεωλογίας & Γεωπεριβάλλοντος του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών και Πρόεδρο του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας Δόκτωρ Ευθύμιο Λέκκα με θέμα: «ΚΑΛΑΜΑΤΑ 35 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ – Ένας σεισμός ορόσημο για την Αντισεισμική Θωράκιση της χώρας – Νέες Προκλήσεις για την Πολιτική Προστασία». Τέλος, θα γίνει παρουσίαση του επικαιροποιημένου σχεδίου τοπικής αντιμετώπισης σεισμικών συμβάντων.

Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2020, στις 11:00 π.μ. πραγματοποιήθηκε η καθιερωμένη εκδήλωση μνήμης για τα 34 χρόνια από τους σεισμούς του 1986, στο μνημείο που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Κροντήρη και Νέδοντος.

Ο Δήμαρχος Καλαμάτας Θανάσης Βασιλόπουλος, αναφέρθηκε στις τραγικές ημέρες των σεισμών πριν από 34 χρόνια, όταν θρηνούσαμε 22 νεκρούς, υπήρχαν εκατοντάδες τραυματίες και πολλά κτήρια κατεστραμμένα. Ο Θανάσης Βασιλόπουλος τόνισε ότι «έχουμε υποχρέωση κάθε χρόνο να θυμόμαστε τις τραγικές ώρες, για να μην ξαναπάθουμε τα ίδια ή να προσπαθήσουμε να μην έχουμε αυτές τις καταστροφές, Η πόλη δεν ξεχνά ότι ο σεισμός είναι ένα φυσικό φαινόμενο και τα φυσικά φαινόμενα επαναλαμβάνονται και πρέπει να έχουμε την καλύτερη δυνατή προετοιμασία».

Δείτε στο βίντεο του kalamatatimes.gr που ακολουθεί τις δηλώσεις από τον Δήμαρχο Καλαμάτας Θανάση Βασιλόπουλο τον αντιπεριφερειάρχη Μεσσηνίας, Στάθη Αναστασόπουλο αλλα και τον κ. Παύλο Γρέκη:

Δείτε φωτογραφίες:

Την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2020, στις 11:00 π.μ. θα πραγματοποιηθεί  η καθιερωμένη εκδήλωση μνήμης για τα 34 χρόνια από τους σεισμούς του 1986, στο μνημείο που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Κροντήρη και Νέδοντος.

ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΕΛΕΤΗΣ

• Συγκέντρωση στο μνημείο στις 11:00
• Tρισάγιο υπέρ αναπαύσεως των ψυχών όσων έχασαν τη ζωή τους από τους σεισμούς του 1986
• Εναπόθεση ανθοδέσμης από το Δήμαρχο Καλαμάτας
• Ενός λεπτού σιγή στη μνήμη των θυμάτων:  Έναρξη από το Σαλπιγκτή – Λήξη από το Σαλπιγκτή
• Επισφράγιση της τελετής από το Δήμαρχο Καλαμάτας

Εκδήλωση μνήμης με την παρέλευση 33 ετών από τους σεισμούς του 1986 πραγματοποιήθηκε στο μνημείο που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Κροντήρη και Νέδοντος, την Παρασκευή 13 Σεπτεμβρίου 2019, στις 11.00 το πρωί.
Καταρχήν, τελέσθηκε τρισάγιο από ιερέα για την ανάπαυση των ψυχών των θυμάτων των σεισμών του 1986 και στη συνέχεια ο Δήμαρχος Καλαμάτας Θανάσης Βασιλόπουλος άφησε λίγα λουλούδια στο μνημείο και τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή.

Σε δήλωσή του, ο Θ. Βασιλόπουλος ανέφερε τα εξής:

«Στις 13 Σεπτεμβρίου 1986, πριν από 33 χρόνια, στις 8:22 μ.μ. η πόλη μας δέχθηκε έναν καταστροφικό σεισμό. Έναν καταστροφικό σεισμό που είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 22 άνθρωποι και να τραυματιστούν σοβαρά περισσότεροι από 80. Ακολούθησε άλλος ένας ισχυρός σεισμός στις 15 Σεπτεμβρίου.

Κατέρρευσαν 4 πολυκατοικίες και κρίθηκαν κατεδαφιστέα περισσότερα από 5.000 κτίρια. Το Ελαιοχώρι καταστράφηκε, ενώ τα χωριά Βέργα, Πολιανή, Αρτεμισία, Νέδουσα υπέστησαν σοβαρές ζημιές.

Η πόλη παρέλυσε. Χάρις όμως στις άοκνες προσπάθειες του τότε Δημάρχου Σταύρου Μπένου, του Δημοτικού Συμβουλίου, της Πολιτείας, της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας και των επιτροπών από τους εθελοντές που συγκροτήθηκαν, η πόλη βρήκε πάλι το ρυθμό της, χτίστηκε και έγινε καλύτερη.

Ο σεισμός της Καλαμάτας ήταν η αφετηρία να επαναπροσδιοριστεί ο τρόπος αντιμετώπισης τέτοιων φαινομένων και να τεθεί εκ νέου το αντισεισμικό πλαίσιο στη χώρα μας.

Βρισκόμαστε εδώ διότι έχουμε υποχρέωση κάθε χρόνο να θυμόμαστε αυτές τις δύσκολες στιγμές και να μην ξεχνάμε ότι ο σεισμός είναι ένα φυσικό φαινόμενο και οφείλουμε να έχουμε την καλύτερη δυνατή προετοιμασία.
Αιωνία η μνήμη των 22 ανθρώπων που χάσαμε».

Oι τελετές των επετείων των καταστρεπτικών σεισμών της Καλαμάτας, που έγινε στις 13 και 15 Σεπτεμβρίου του 1986, δεν πρέπει να περιορίζονται σε απόδοση τιμών στα θύματα των σεισμών, αλλά να αποτελούν αφορμή για συζήτηση σε ειδική συνεδρίαση φορέων με την αιγίδα του δημοτικού συμβουλίου . Ο σκοπός της ειδικής συνεδρίασης αυτής θα είναι ο περιοδικός  έλεγχος των καταρτισμένων  προτάσεων  πρόληψης καταστροφών στο σχεδιασμό των υποδομών των μαζικών εκδηλώσεων των πολιτών την  ακόμα παραπέρα της αποτελεσματικότερη σχεδίαση αντιμετώπισης των έκτακτων καταστάσεων των επιπτώσεων, που ενδεχομένως να υπάρχουν .Την ενημέρωση των δημοτών με στόχο την καλλιέργεια της ισχυρής δυναμικής, συλλογικής προσπάθειας που θα χρειαστεί να καταβληθεί  κάποια χρονική στιγμή από όλους μας . Η ετήσια ημερίδα θα αποτελεί αφορμή για ενσωμάτωση στους σχεδιασμούς, συνεχών, περισσότερο εξειδικευμένων προτάσεων ή επικαιροποιήσεων, με νέα δεδομένα τεχνικών εξελίξεων, είτε εντοπισμού ασαφών χειρισμών στον τρόπο  και ασάφειες στο είδος εμπλοκής, του κάθε υπόχρεου φυσικού προσώπου ή αρμόδιου φορέα.

Το ερώτημα που πρέπει να βασανίζει κάθε δημοτικό συμβούλιο με έναν απολογιστικό τρόπο, είναι αν οι σχεδιασμοί της πολιτικής προστασίας θεωρούνται αναπτυξιακοί ή όχι, αν ενσωματώνονται στην καθημερινότητα και τις υποδομές της πόλης και του δήμου ευρύτερα. Αρνητικό παράδειγμα αποτελεί ο χειρισμός της δημοτικής αρχής 2010-2014 για τον περιορισμό της  πλατείας Ελευθερίας στην κεντρική πόλη.

Η κατάσταση, οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι και η ποιότητα των προβλημάτων έχουν αλλάξει προς το σοβαρότερο . Η κλιματική αλλαγή πρέπει να αντιμετωπιστεί με μακροχρόνιο σχεδιασμό, για να έχει και αναπτυξιακό χαρακτήρα. Η προστασία του Ταϋγέτου αφορά τη βιωσιμότητα της πόλης, η διαχείριση των νερών, επιφανειακών και υπογείων αφορά την αειφορία, αφορά το τι θα αντιμετωπίζει στο μέλλον κάθε κάτοικος αυτού του τόπου και αν παραγόμενος πλούτος από τον αγροτικό τομέα ή του τουρισμού της περιοχής θα μπορεί να υπάρξει και μελλοντικά. Η δορυφορική γεωργία με συνεχή αποθηκευόμενα δεδομένα μπορεί να επικουρεί αποφάσεις που αφορούν στο σχεδιασμό της πολιτικής προστασίας.

Η κατάρρευση παράκτιων τμημάτων σε Αλμυρό και Βέργα στέλνουν τα πρώτα μηνύματα ότι απειλούνται οι πρώτες οικίες και επιχειρήσεις τουριστικού ενδιαφέροντος χωρίς να υπάρχει ένα σχέδιο διαχείρισης του παράκτιου μετώπου με σποραδικά και ασύνδετα έργα σε αυτό .

Η διαχείριση των υπογειοποιημένων ρεμάτων της πόλης και η αντιμετώπιση των πλημμυρικών κινδύνων από τα ποτάμια της περιοχής που υπάρχουν στο δήμο μας , δεν μπορεί να γίνει ενιαία αν δεν ελέγχεται  η κατάσταση με αυτόματο τρόπο τηλεμετρήσεων από ένα  ειδικό για αυτό τον σκοπό γραφείο. Υπάρχουν και άλλες απειλές που δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς, όπως η αλλαγή χρήσεων γης,  το πόσο ασφαλείς είναι οι πόροι ύδρευσης και μεταφοράς πόσιμου νερού ,επιδημίες στο φυτικό και ζωικό κεφάλαιο, κίνδυνοι στη βιοποικιλότητα  .

Όλα τα παραπάνω πρέπει να οδηγούν όλους μας και υπηρεσιακούς παράγοντες,  να μπούμε σιγά σιγά σε νέα φάση, στην αντίληψη και στην πολιτική της Ανθεκτικής Πόλης .Μιας κοινότητας με υψηλό δείκτη κοινωνικότητας και αλληλέγγυας αντίληψης, που μπορεί να απορροφήσει το πρόβλημα που θα παρουσιαστεί ξαφνικά, με το να δώσει την δυνατότητα  επαναφοράς άμεσα σε λειτουργία ορισμένων υποστηρικτικών δράσεων  και υπηρεσιών της τοπικής κοινωνίας.

Υπάρχουν επίσης, σοβαρά ανησυχητικά θέματα για τα οποία πρέπει να ενημερωθούν οι πολίτες για το αν γίνονται καλά ή όχι αλλά και να οικοδομείται συναντίληψη για τα θέματα . Ενδεικτικά:

-Το 2013 έγινε ο τελευταίος πρωτοβάθμιος έλεγχος στατικής συμπεριφοράς στα δημόσια κτήρια από τον ΟΑΣΠ. Δεν υπάρχει ενημέρωση  για το αν κάποια δημόσια κτίρια έχουν κριθεί ότι χρειάζονται δευτεροβάθμιο έλεγχο ή αν ζητήθηκε.

-Υπάρχουν σχολεία με παράνομα τροποποιημένο αριθμό σχολικών αιθουσών ή τροποποιημένων χρήσεων αιθουσων.

-Ενώ έχουν ζητηθεί εκθέσεις από το γραφείο πολιτικής προστασίας, μόνο λίγα σχολεία έχουν απαντήσει. Υπάρχει νομοθετικό κενό, που θα έπρεπε να υποχρεώνει  να απαντήσουν σε ένα εύλογο χρονικό διάστημα. Οι τεχνικές υπηρεσίες των δήμων πρέπει να έχουν την ευθύνη για τον έλεγχο  τέτοιου είδους παραβάσεων με ετήσιες τεχνικές εκθέσεις.

– Υπάρχουν ετοιμόρροπα διατηρητέα, διάσπαρτα, κτίρια, ουσιαστικά χωρίς μέριμνα για την άρση της επικινδυνότητας. Στις παρελάσεις δεκάδες άνθρωποι κάθονται κάτω από μαρκίζες ορισμένων από αυτά.

-Οι πεζοδρομήσεις σε στενούς δρόμους με πλατάνια στη μέση και τραπεζοκαθίσματα στις άκρες, δεν είναι καλή πρακτική και πρέπει να αποφεύγεται από τους μελετητές.

-Οι τσιμεντένιες μπάλες στα πεζοδρόμια δεν εμποδίζουν τα πυροσβεστικά οχήματα εμποδίζουν όμως τα ασθενοφόρα.

-Ο κίνδυνος της πλημμύρισης του Νέδοντα είναι ανοιχτό θέμα.

-Ο ηλεκτρολογικός / μηχανολογικός εξοπλισμός στο  ρέμα Μουτελάκι (αποστραγγιστική τάφρος) (βλ. πλημμύρες 2013) είναι απαρχαιωμένος, ενώ το φράγμα στον Πάμισο δεν είναι λειτουργικό για το σκοπό του.

– Τεχνικές υποδομές: δεν υπάρχουν καταγραφικά ροής, ορμητικότητας και στάθμης σε σημαντικά ποτάμια και ρέματα. Δεν υπάρχουν δορυφορικά τηλέφωνα μεταξύ βασικών κτιρίων διοίκησης υπηρεσιών, δεν έχει ενταχτεί στην τοπική ΕΡΑ εφεδρικός πομπός, στο μηχανισμό πληροφόρησης έκτακτων καταστάσεων.

Δεν γίνεται εμπλουτισμός του υδροφόρου ορίζοντα στην πόλη, μέσω του πράσινου και δεν υπάρχουν  προδιαγραφές  στα έργα διευκόλυνσης της απορρόφησης των βροχών στο αστικό περιβάλλον που είναι εκτεταμένο και πριν τη θάλασσα , ήταν ένας ρόλος που είχε  η περιοχή με φυσικό τρόπο .

Ας ουσιαστικοποιήσουμε λοιπόν την ημέρα της επετείου των σεισμών και κάθε χρόνο να εμβαθύνουμε στον αναγκαίο σχεδιασμό για την ανθεκτικότητα του δήμου μας!

Ας επαναλάβουμε ακόμα μια φορά την πρότασή μας να τιμήσουμε τον πολεοδόμο Γρηγόρη Διαμαντόπουλο, με μία προτομή στην  πλατεία Ελευθερίας συμβολικά στην καρδιά της πόλης για την εργασία του και την αφοσίωση του στον άνθρωπο και μέσω αυτού να καλλιεργήσουμε την ανάγκη, για τον δίκαιο οικολογικό και ανθρωποκεντρικό πολεοδομικό σχεδιασμό.

Μαζί φυσικά με τα αγάλματα των αγαπημένων ηρώων του 1821 ,την ανάδειξη του ρόλου της πόλης μας τότε στην συγκρότηση του ελληνικού κράτους και την ανάμνηση πολεμικών κατορθωμάτων πρέπει να καλλιεργούμε την αγάπη για τις τέχνες τις επιστήμες ,την εργασία, την ανθρωποκεντρική πολεοδομία , την κοινωνική προσφορά,  την ιατρική, την εκπαίδευση ,τη βιωσιμότητα και ανθεκτικότητα των πόλεων μας ή μήπως δεν πρέπει ;