Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων το έτος 2023 υπογράφηκαν 252.799 δημόσιες συμβάσεις εκ των οποίων οι 184.757 δόθηκαν με απευθείας ανάθεση. 

Το ποσοστό επιλογής του συγκεκριμένου τρόπου ανάθεσης, που ανέρχεται σε 73% περίπου, αποτελεί   ρεκόρ για τα ελληνικά δεδομένα και προκάλεσε εύλογα τις σφοδρές αντιδράσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η κυβέρνηση με την απόφαση να αυξήσει το επιτρεπόμενο όριο απευθείας ανάθεσης από 20.000 σε 30.000 ευρώ συνετέλεσε στην όξυνση του φαινομένου.

Σε αρκετές περιπτώσεις που κάποιο έργο ξεπερνάει τον προϋπολογισμό των 30.000 ευρώ παρατηρείται η πρακτική κατάτμησης του σε μικρότερα τμήματα, εάν βέβαια αυτό καθίσταται εφικτό, ώστε να δικαιολογηθεί απόλυτα η απευθείας ανάθεση του.

Σύμφωνα με τα στοιχεία οι Δήμοι και οι Περιφέρειες βρίσκονται σε περίοπτη θέση σε ότι αφορά τις απευθείας αναθέσεις σε γνωστούς και φίλους με βασικό επιχείρημα, σε κάθε απόπειρα κριτικής, να αποτελεί η χρονική καθυστέρηση που συνοδεύει έναν διαγωνισμό. Ωστόσο θα πρέπει να σημειωθεί πως το παραπάνω επιχείρημα δύναται να χαρακτηριστεί ως αίολο, με την μεταφορική σημασία της λέξης, καθώς κανείς δεν απαγορεύει στους αναθέτοντες να συλλέξουν άτυπα προσφορές από τους ενδιαφερόμενους και να τις αξιολογήσουν με βάση ορισμένα αντικειμενικά κριτήρια.

Σε κάθε περίπτωση οι διοικούντες συνήθως επικαλούνται την νομιμότητα που διέπει τον συγκεκριμένο τρόπο επιλογής  η οποία ναι μεν υφίσταται αλλά παράλληλα δημιουργεί ένα ανήθικο και αναξιοκρατικό πλαίσιο.

Στον Δήμο Καλαμάτας και στα νομικά πρόσωπα η συγκεκριμένη μέθοδος αποτελεί κανόνα και χρησιμοποιείται κατά κόρον χωρίς κανέναν ενδοιασμό. Είναι χαρακτηριστικό πως αρκετοί συμμετέχοντες στο ψηφοδέλτιο της Δημοτικής Αρχής έχουν λάβει πλήθος απευθείας αναθέσεων.

Το ερώτημα που προκύπτει είναι διαχρονικό αλλά πάντα επίκαιρο…

Είναι ηθικό ένας υποψήφιος Δήμαρχος ή Περιφερειάρχης να χρησιμοποιεί δημόσιους πόρους ώστε να δημιουργεί στρατό υποστηρικτών?

Τέλος, στο λαϊκίστικο, ρητορικό ερώτημα: «και εσύ αν ήσουν δήμαρχος αυτό θα έκανες» απαντώ πως  όχι, δεν θα το έκανα. Θα επεδίωκα να σεβαστώ τους Δημότες και τους επαγγελματίες και θα ζητούσα προσφορές.

Τόσο απλά…

Θα ζητούσα προσφορές και θα επεδίωκα να κριθώ για το έργο μου και όχι για τις δημόσιες σχέσεις μου και κάθε λογής εξυπηρέτηση.

Βασίλης Κανάκης

Δημοτικός Σύμβουλος,  Καλαμάτα Μετά

Πολιτικός Μηχανικός, MSc

Πτυχιούχος Φυσικής

Η απάντηση του Βασίλη Κοσμόπουλου, στις  “κατηγορίες” του δημάρχου Καλαμάτας προς την αντιπολίτευση για τις απευθείας αναθέσεις:

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΣΜΟΠΟΥΛΟΣ
Πολιτικός Μηχανικός – Δημοτικός Σύμβουλος
Επικεφαλής της Δημ. Παράταξης «Καλαμάτα Μπροστά»

Σε πρόσφατη συνέντευξη τύπου ο κος Δήμαρχος μας κατηγόρησε ότι η αναφορά μας στο Δημοτικό Συμβούλιο ότι η Δημοτική Αρχή προβαίνει σε πολλές απευθείας αναθέσεις δεν ισχύει καθώς όπως είπε για τη σύνταξη φακέλων για την υποβολή έργων στο πρόγραμμα «ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ» έχει κάνει μόνον έξι (6) αναθέσεις ενώ θα μπορούσε νομίμως να κάνει δέκα οκτώ (18).

Ξεπερνώντας το γεγονός ότι οι έξι (6) αναθέσεις είναι σημαντικός αριθμός οφείλουμε να διευκρινίσουμε ότι τα ποσά τους είναι 6.200,00 ευρώ με τον ΦΠΑ η μεγαλύτερη , όχι  5.000,00 ευρώ όπως είπε ο κος Δήμαρχος και 4.500,00 ευρώ με τον ΦΠΑ η μικρότερη τα οποία θα βαρύνουν τους Δημοτικούς Πόρους σε πρώτη φάση και μόνο εάν επιλεγούν τα έργα τότε θα πληρωθούν από το πρόγραμμα.

Βέβαια ο κος Δήμαρχος παρέλειψε να αναφέρει ότι κύριο θέμα της ερώτησής μας ήταν σε ποιους ανατίθεται η σύνταξη των φακέλων και με ποία κριτήρια γίνεται η επιλογή τους. Απάντηση βέβαια δεν έχουμε πάρει ακόμα από τη Δημοτική Αρχή παρά το γεγονός ότι έχουμε επαναφέρει την ερώτηση αυτή στην Οικονομική Επιτροπή δύο φορές και προφανώς αυτό έχει τη δική του σημασία.

Επιπρόσθετα για να μπορέσει η Δημοτική Αρχή να υποβάλλει προτάσεις στο πρόγραμμα «ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ» για δράσεις για τις οποίες δεν ήταν προετοιμασμένη προσέφυγε σε σύναψη προγραμματικών συμβάσεων με την «Αναπτυξιακή Μεσσηνίας Α.Ε. Ο.Τ.Α.» για να παρακάμψει τις διαγωνιστικές διαδικασίες, που επιβάλλει ο νόμος για το Δήμο, προχωρώντας με αυτόν τον τρόπο σε απευθείας αναθέσεις χιλιάδων ευρώ. Με αυτόν τον τρόπο  ανατέθηκαν τα έργα:

• «Μελέτες ωρίμανσης και υλοποίησης του έργου: Ολοκληρωμένες παρεμβάσεις αναβάθμισης αστικού τοπίου Ανατολικής Πολεοδομικής Ενότητας Καλαμάτας» αξίας 367.201,30 ευρώ, για μελετητές και συμβούλους του ιδίου έργου 82.802,96 ευρώ και για προετοιμασία φακέλου 5.000,00 ευρώ  (στις τιμές αυτές συμπεριλαμβάνεται ο ΦΠΑ).
• «Ωρίμανση μελετών για την Υλοποίηση Έργων του Δήμου Καλαμάτας» αξίας 594.456,,00 ευρώ και λειτουργικά έξοδα διαχείρισης 33,289,54 ευρώ (στις τιμές αυτές συμπεριλαμβάνεται ο ΦΠΑ).

Αντιλαμβανόμενοι την πίεση του χρόνου οι μελέτες αυτές να προχωρήσουν

γρήγορα, καθώς έληγε η ημερομηνία υποβολής προτάσεων στο πρόγραμμα, προτείναμε ο Δήμος μέσω της «Αναπτυξιακής Μεσσηνίας» να προβεί με γρήγορες διαδικασίες σε πρόσκληση μερικών μελετητικών εταιρειών και να αναθέσει τις μελέτες στην ικανότερη βάσει της εμπειρίας της και της οικονομικής της προσφοράς.

Η πρότασή μας αυτή στην Οικονομική Επιτροπή δεν απαντήθηκε από τον υπεύθυνο  αντιδήμαρχο και ουσιαστικά απορρίφθηκε ενισχύοντας  με αυτόν τον τρόπο την άποψή μας  ότι οι αναθέσεις είχαν ήδη γίνει.

Είναι ηλίου φαεινότερο ότι εμείς αντιλαμβανόμαστε τη ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ με εντελώς διαφορετικό τρόπο από τη Δημοτική Αρχή.

Θα εξακολουθήσουμε να ελέγχουμε τη Δημοτική Αρχή καταθέτοντας ερωτήσεις στο Δημοτικό Συμβούλιο προσδοκώντας ουσιαστικές απαντήσεις για την ενημέρωση των συνδημοτών μας και όχι απαντήσεις αόριστες και γενικόλογες όπως μέχρι σήμερα έχει συνηθίσει να δίνει  ο κος Δήμαρχος .

Υ.Γ. Είναι τυχαίο άραγε το γεγονός ότι μετά την παρέμβασή μας στο Δημοτικό Συμβούλιο στις  8 Μαρτίου στις εισηγήσεις στην Οικονομική Επιτροπή για την έγκριση των προς υποβολή στο πρόγραμμα «Αντώνης Τρίτσης» προτάσεων δεν υπάρχει ανάθεση για σύνταξη φακέλων; Ακόμα και στο έργο «Δημιουργία Ψηφιακού Μουσείου  – Κέντρου Προβολής Διπλωματίας , Καλαμάτα» για  το οποίο είχε εγκριθεί με παλαιότερη απόφαση η εξειδίκευση πίστωσης για σύνταξη φακέλου, δεν γίνεται αναφορά σε σύνταξη φακέλου και το κόστος του (6.200,00 ευρώ) προκύπτει έμμεσα από τη σύγκριση του αιτούμενου ποσού (595.000,00 ευρώ) και τον προϋπολογισμό των έργων (588.800,00 ευρώ).